Հայ առաքելական եկեղեցին տոնում է Հիսուս Քրիստոսի Համբարձման տոնը

Այսօր Հայ առաքելական եկեղեցին տոնում է Հիսուս Քրիստոսի Համբարձման տոնը։
Տոնը նշվում է Քրիստոսի Հարության 40—րդ օրը, 35 օրվա շարժականությամբ՝ ապրիլի 30—ից մինչեւ հունիսի 3—ը՝ հինգշաբթի։ Հարությունից հետո Քրիստոս 40 օր մնում է երկրի վրա եւ երեւում իր աշակերտներին։ Այդ ընթացքում Հիսուսն իր վարդապետությունն ուսուցանում էր նրանց, իսկ վերջին հանդիպման ժամանակ օրհնում ու պատգամներ է տալիս առաքյալներին, որից հետո համբարձվում երկինք։ Ի հիշատակություն այդ օրվա՝ Ս. Էջմիածնում Համբարձման տոնի առթիվ մատուցվող ս. պատարագի ընթացքում Իջման ս. սեղանի առջեւ կատարվում է նաեւ հայրապետական մաղթանք։
Քրիստոսի Համբարձման տոնն ուղեկցվում է նաեւ ժողովրդական հանդիսություններով եւ կոչվում է Ջանգյուլում (գյուլ՝ նշանակում է վարդ, ծաղիկ)։ Ըստ Արարատյան հայրապետական թեմի մամլո դիվանի, հնում Համբարձման օրվա տոնակատարություններն սկսվում էին չորեքշաբթիից։ Կանայք այդ օրն անվանում էին «Ծաղկամոր կիրակի»։
Տոնը Հայաստանի տարբեր շրջաններում յուրովի է նշվում։ Սակայն նախապես կատարվում է ծաղկահավաք։ Տոնի ժամանակ ամենուրեք կատարվում է վիճակահանություն՝ պարզելու, թե տվյալ տարում որ աղջիկն է ամուսնանալու։ Տոնի օրը ջրով լի կուժերի մեջ գցում են ծաղիկների տերեւներ եւ աղջիկներին պատկանող զանազան իրեր։ Այնուհետեւ դեռահաս մի աղջկա հագցնում են հարսի զգեստ, վերցնում կժերը, ծաղիկները եւ շրջում տնետուն։ Այս ամենը զուգորդվում են երգերով, կատակներով եւ դրամահավաքով։ Հետո սկսվում է վիճակահանությունը, ում պատկանում է առաջին իրը, նրան մոտալուտ ամուսնություն է սպասվում։ Կժից հանում են մյուս իրերը, որոնց պատկանող անձանց խրատներ եւ բարեմաղթանքներ են տրվում։