Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

23.01.2019
ՆԵՐՔԻՆ ԿՅԱՆՔ


Նախընտրական բանավեճեր

Օրենսդրական կարգավորման անհրաժեշտություն է ծագել

Շարունակվում են ընտրական օրենսգրքի բարեփոխումներով զբաղվող՝ վարչապետին առընթեր հանձնաժողովի եւ ԱԺ աշխատանքային խմբի աշխատանքները։ Քննարկվող թեմաների օրակարգում է նաեւ նախընտրական բանավեճերի անցկացումն օրենսդրությամբ ամրագրելու հարցը։ Տարբեր քաղաքական ուժեր առաջարկում են օրենսդրական կարգավորում տալ նախընտրական քարոզարշավի ժամանակ կազմակերպվող քաղաքական բանավեճերին։
Միջազգային փորձը ցույց է տալիս, որ նախընտրական բանավեճերը ժողովրդավարական ընտրությունների անբաժան ուղեկիցն են։ Դրանց շնորհիվ հասարակության լայն շերտերն իրազեկվում են տարբեր խնդիրների վերաբերյալ այս կամ այն կուսակցության դիրքորոշման մասին եւ հնարավորություն ստանում ավելի հեշտ կողմնորոշվելու ընտրություն կատարելիս։ Բացի դրանից, ի ցույց են դրվում նաեւ մասնակից կուսակցական գործիչների անձնային որակները եւ բարդ իրավիճակներում կողմնորոշվելու հմտությունները։
Հայաստանում 1991 թվականից ի վեր անցկացված նախագահական ընտրություններում նախընտրական հեռուստաբանավեճ տեղի է ունեցել միայն 2003թ. ընտրությունների երկրորդ փուլում՝ թեկնածուներ Ռոբերտ Քոչարյանի եւ Ստեփան Դեմիրճյանի միջեւ։ Դրանից հետո անցկացված նախագահական ընտրությունների ժամանակ տարբեր հեռուստաընկերությունների կողմից պարբերաբար փորձեր են կատարվել կազմակերպելու քաղաքական բանավեճեր, սակայն հրավիրված անձինք մերժել են, եւ բանավեճերը չեն կայացել։ Խորհրդարանական ընտրությունների քարոզարշավների ժամանակ եւս տեղի չեն ունեցել բանավեճեր, որոնցում ներգրավված կլինեն կուսակցական լիդերներ։ Վերոնշյալ իրողությունները վկայում են այն մասին, որ Հայաստանում «բանավեճի մշակույթը» թույլ է զարգացած եւ օրենսդրական ամրագրման կարիք ունի։ Գաղտնիք չէ, որ այդ մշակույթի զարգացման պահանջն էլ ավելի է կարեւորվում կառավարման խորհրդարանական համակարգի պայմաններում։
Կարելի է, օրինակ, օրենսդրորեն ամրագրել հանրային հեռուստաընկերության ու հանրային ռադիոյի կողմից նախընտրական քարոզարշավի ժամանակ վարչապետերի թեկնածուների միջեւ բանավեճերի կազմակերպման պահանջը։ Դրա շնորհիվ ընտրողները քաղաքական ուժերի նախընտրական ծրագրերը համեմատելով հնարավորություն կունենան իրական պատկերացում կազմելու այս կամ այն քաղաքական կուսակցության տեսլականի վերաբերյալ։ Բացի այդ, այն կարող է նպաստել նաեւ քաղաքական գործընթացների հանդեպ քաղաքացիների հետաքրքրվածության բարձրացմանը։
Հնարավոր տարբերակ է համարվում նաեւ նախընտրական բանավեճերից հրաժարվելու դեպքում օրենսդրությամբ որոշակի տույժերի նախատեսման պրակտիկան։ ԱՄՆ—ում, օրինակ, եթե նախագահի թեկնածուն հրաժարվում է բանավեճին մասնակցելուց, ապա նա զրկվում է հավելյալ հեռուստաեթերաժամերից օգտվելու հնարավորությունից։ Բացի այդ, հրաժարվող քաղաքական գործիչը պարտավոր է հանդես գալ հրաժարման կոնկրետ պատճառների վերաբերյալ հայտարարությամբ։ Ռուսաստանի Դաշնության ընտրական օրենսգիրքն էլ նախատեսում է, որ թեկնածուներն անվճար եթերաժամանակի կեսը պետք է օգտագործեն քննարկումների եւ «կլոր սեղանների» անցկացման վրա։ ՌԴ ԸՕ—ն, սակայն, բանավեճերից հրաժարման դեպքում տույժեր չի նախատեսում։ Իսկ ԳԴՀ—ում էլ նախընտրական բանավեճերն այնքան են սերտաճած ընտրական գործընթացներին, որ շատ հաճախ վճռորոշ ազդեցություն են ունենում ընտրական արդյունքների վրա։ Եվ դրանով է պայմանավորված, որ բանավեճերում «հաղթող» կուսակցական գործիչը զգալիորեն նպաստում է ընտրությունների ժամանակ իրենց կուսակցության օգտին հավելյալ քվեների ձեռքբերմանը։
Պետք է նկատել, որ նախընտրական բանավեճերի կազմակերպմանը օրենսդրական կարգավորում տալու պահանջը միտված է քաղաքական մշակույթի ձեւավորմանը եւ ժամանակավոր բնույթ է կրելու։ Ուշագրավ է նաեւ այն հանգամանքը, որ այն կարող է հետագայում հիմքեր ստեղծել, որպեսզի հասարակական հնչեղություն ունեցող տարբեր հարցերը դառնան քաղաքական բանավեճերի քննարկման առարկա, որի ժամանակ քաղաքական գործիչների միջեւ տեղի կունենա մտքերի փոխանակում, եւ քաղաքացիները հնարավորություն կստանան կոնկրետ թեմայի վերաբերյալ լսելու այլընտրանքային մոտեցումներ։
Մովսես ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
Քաղաքագետ

25-07-2018





23-01-2019
Հայաստանը կշարունակի մնալ վստահելի գործընկեր
Երկկողմ հանդիպումներ բազմաթիվ երկրների ու ընկերությունների ղեկավարների հետ



23-01-2019
Ադրբեջանին թշնամի է պետք
Որպեսզի իշխանությունը ժողովրդին շեղի իրական խնդիրներից

Ադրբեջանին թշնամի ...


23-01-2019
25500 դրամից ցածր թոշակ չի լինի
Հայաստանում սահմանվում է «նվազագույն աշխատանքային կենսաթոշակ»

Աշխատանքային եւ ...


23-01-2019
Կարեւորն արդյունավետությունն է
Արվեստագետները հակադիր կարծիքներ ունեն օպտիմալացման վերաբերյալ

Հուշարձանագետ Սամվել ...


 
23-01-2019
Դասականի դասերը
Առանց ավանդույթի եւ նորարարության բախման կյանքը կկործանվի։
Հերբերտ ...


23-01-2019
Հանձնել են հավատարմագրերը
Հանրապետության նախագահ Արմեն Սարգսյանին երեկ իր հավատարմագրերն է հանձնել ...


23-01-2019
Ընդունել է ՀՀ-ում Շվեդիայի Թագավորության դեսպանին
ՀՀ Ազգային ժողովի նախագահ Արարատ Միրզոյանը երեկ ընդունել է ...



23-01-2019
Էկոլոգիական անհրաժեշտությո՞ւն, թե՞ ժամանակի պահանջ
Էլեկտրական շարժիչով ավտոմեքենաները ...

23-01-2019
Կապուտիկյանը չէր կարող լռել
Նրա բանաստեղծությունները դարձել են ...

23-01-2019
Որ «Շիրակն» էլ «Էյրբաս» ու «Բոինգ» ընդունի
Միայն կառամատույցը վերանորոգելը 3 մլն ...

23-01-2019
Մեր սահնակն էլ գուցե տեղից շարժվի
Ձմեռային մարզաձեւերը զարգացնելը ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը 0... -2
ցերեկը +2... +4

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO