Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

27.06.2019
ԼՂՀ


Ո՞վ պետք է հիշի մարդկանց ապրելու իրավունքի մասին

Շվեդ գիտնականը Արցախում է մարդու իրավունքների պաշտպանի հրավերով

Ճանաչված շվեդ ցեղասպանագետ, պրոֆեսոր Սվանտե Լունդգրենը միանգամայն անընդունելի է համարում, երբ ադրբեջանաղարաբաղյան հակամարտությունը քննարկելիս հիմքում ինքնորոշման կամ տարածքային ամբողջականության հետ կապված թեմաներն են դիտարկվում՝ «մոռանալով մարդկանց ապրելու իրավունքի մասին»։ Նրա համոզմամբ՝ Արցախի ժողովրդի պայքարն առաջին հերթին պետք է ընկալել որպես պայքար ցեղասպանության չենթարկվելու համար։
«Ինձ համար միշտ էլ հետաքրքիր է եղել այցելել Ստեփանակերտ եւ փորձել հասկանալ հակամարտության դրդապատճառները, իրենց հողի վրա ապրող մարդկանց կարծիքն ունկնդրել, հպարտանալ նրանց խիզախությամբ եւ կամային հատկանիշներով։ Եթե հանցագործները ծրագրում, տարբերակում են ում սպանել կամ գլխատել (մասնատել), ոչնչացնել՝ կախված էթնիկ, ծագումնաբանական ուղղվածությունից, նման հանցանքը մեկ այլ անուն չունի, քան այն ցեղասպանություն կոչելը,–կարծում է Արցախի Մարդու իրավունքների պաշտպանի հրավերով Ստեփանակերտում գտնվող շվեդ գիտնականը։– Եթե հակամարտությունը 1990—ականներին այլ ավարտ ունենար, ապա շատ հավանական է, որ այսօր ունենայինք հայերի մեկ այլ ցեղասպանություն»։
Նա վտանգավոր է համարում ներկա իրավիճակում դիտարկվող հակամարտության կարգավորման տարբերակներում ապագա ցեղասպանությունների կանխման բացակայությունը, ինչը բանակցային գործընթացներում «դուրս է մնում օրակարգից»։ Մինչդեռ այդ վտանգը շարունակում է անհանգստություն եւ տագնապ ստեղծել ոչ միայն արցախցիների, այլեւ խնդրով մտահոգ քաղաքագետների, ցեղասպանագետների, միջազգային հանրության համար. «Լարվածության խորացմանը մասնավորապես նպաստում է Ադրբեջանի իշխանությունների ռազմատենչ հռետորաբանությունը, ինչը երկրի ղեկավարների կողմից վարվող քաղաքականության բաղկացուցիչ մասն է»։ Սվանտե Լունդգրենի խոսքով՝ այս իրողությունը երբեք չպետք է անտեսվի համանախագահների կողմից եւ «զսպող մեխանիզմների համակարգը շարունակ պիտի ընդլայնվի, եւ տարածաշրջանը հնարավորինս զերծ պահվի անկանխատեսելի ռազմագործողություններից»։
Անդրադառնալով Հայոց ցեղասպանության հերթական տարելիցին ակնկալվող զարգացումներին, շվեդ գիտնականը կարծիք հայտնեց, որ «ամենայն հավանականությամբ, Մեծ եղեռնը ճանաչող երկրների շարքը կշարունակի համալրվել»։ Այդ համատեքստում պարոն Սվանտե Լունդգրենը «անկյունադարձային» է որակում Վաշինգտոնի ու նրա պարտադրմամբ՝ Անկարայի դիրքորոշումը։ Լավատես լինելով հանդերձ՝ տեսանելի ապագայում լուրջ փոփոխություններ նա չի սպասում։ «Իրականում շատ պետություններ են ճանաչել Հայոց ցեղասպանությունը, այդ թվում եւ Շվեդիայի ազգային պալատը։ Իսկ Ֆրանսիայի նախագահը վերջերս ապրիլի 24—ը հիշատակի օր հռչակեց։ Ուրեմն ցեղասպանության ընդունման միտումն օրեցօր ավելի է մեծանում աշխարհում։ Ուզում եմ հուսալ, որ մի օր էլ ԱՄՆ—ը կընդունի այն՝ ուժեղացնելով ճնշումը Թուրքիայի վրա»,–ասում է ցեղասպանագետը։
Գիտնականը «մեծագույն չարիքի դեմ պայքարն ուժեղացնելու հարցում» շատ է կարեւորում ցեղասպանության ենթարկված ժողովուրդների համագործակցությունը՝ ընդգծելով մասնավորապես՝ հայերի, ասորիների եւ հույների ներուժի արդյունավետ օգտագործման անհրաժեշտությունը։
Այն հարցին, թե արդյոք Մարաղայի ողբերգական իրադարձություններում, որի տարելիցը, վերջերս նշվեց, ցեղասպանության բաղադրիչներ տեսնո՞ւմ է, պրոֆեսորը հակիրճ պատասխանեց. «Այն սահմռկեցուցիչ պատկերները, որոնցում հստակ նկարագրված է բնակչության դաժան սպանդը, աներկբա վկայում են միջազգայնորեն մարդկության դեմ դատապարտելի հանցագործության իրողության մասին»։
Դ. ՄԻՔԱՅԵԼՅԱՆ

16-04-2019





26-06-2019
Հայաստանը յուրաքանչյուր հայի հայրենիքը պիտի դառնա գործնականում
Հարցազրույց սփյուռքի գործերի գլխավոր հանձնակատար Զարեհ Սինանյանի հետ



26-06-2019
Պոլսո հայոց պատրիարքի ընտրություններին ընդառաջ
Թեկնածուն թուրքական իշխանությունների համար ընդունելի պետք է լինի

Թամարա ...


26-06-2019
Վիճակը նետված է վաղուց
Ողջ ազգը սեւեռվում է վիճակի վրա

Թադեւոս ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
t.khachatryan@hhpress.am

Մեկ-մեկ ...


26-06-2019
Այսուհետ գործելու ենք փոփոխված հարկային օրենսգրքով
Մինչեւ աշնանային նստաշրջան օրենսդիրը կներկայացնի նոր փոփոխություններ

Լուսինե ՄԽԻԹԱՐՅԱՆ
l.mkhitaryan@hhpress.am




26-06-2019
Դիվանագիտական խողովակներով կհստակեցվեն Մակրոնի՝ Հայաստան պետական այցի ժամկետները
Հարցազրույց Ֆրանսիայում ՀՀ դեսպան Հասմիկ Տոլմաջյանի հետ

Ֆրանսիայի ...


26-06-2019
Հենրիկ Բաբախանյան
Կար ժամանակ, երբ ես տարիքով կրտսեր էի իրենցից. հիմա ...


26-06-2019
Հայերը գնահատում են գիտությունն ու կրթությունը
Հանրապետության նախագահ Արմեն Սարգսյանն առաջարկել է գիտության ու ...



26-06-2019
«Խաղաղության ամենամեծ բրդուճը» կպատրաստվի Ենոքավանում
Տեղի կունենա ամենամյա «ՀայԲույս» ...

26-06-2019
Պարտադիր չէ՝ բոլորը երաժիշտ դառնան
Մայրաքաղաքի ու մարզերի երաժշտական ու ...

26-06-2019
Նոր սահմանափակումները՝ ընդդեմ կառավարման ողջ համակարգի
Էմմա ԲԵԳԻՋԱՆՅԱՆ
e.begijanyan@hhpress.am



26-06-2019
Հայաստանի ֆուտբոլի ընտրանու հաղթաթուղթը
Հարձակվող Գեւորգ Ղազարյանի կարծիքով, դա ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +17... +19
ցերեկը +28... +30

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO