Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

23.08.2019
ԼՂՀ


Գենետիկ կոդի մեջ Նարեկացին մեր այցեքարտն է աշխարհում

Վարդատոն՝ նվիրված տիեզերական վարդապետին

Տիեզերական վարդապետ Գրիգոր Նարեկացուն էր նվիրված Ստեփանակերտի՝ նրա անունը կրող համալսարանում կազմակերպված ավանդական վարդատոնը, որը նախաձեռնել էին Արցախի գրողների միությունն ու բուհի ռեկտորատը։ Այն մեկնարկեց Նարեկացու հարթաքանդակին ծաղիկների խոնարհմամբ եւ ծաղկաթերթիկների առատ «ցողմամբ»։
Գիտական նիստերի դահլիճում կայացած գիտաժողովն սկսվեց Արցախի հոգեւոր թեմի առաջնորդ Պարգեւ արքեպիսկոպոս Մարտիրոսյանի «Հայր մեր» աղոթքով։ Կարեւորելով Նարեկացու դերը հայ ու համաշխարհային գրականության մեջ, ինչպես նաեւ հոգեւոր կյանքում, նա ընդգծեց. «Նա իմաստուն, մեծագույն հայ է, սակայն կենդանության օրոք, ժամանակի տխուր թելադրանքով փաստորեն խարդավանքների զոհ է դարձել, հալածվել։ Ու մինչեւ հիմա էլ առեղծված է մնում՝ Նարեկացին բնական մահո՞վ է հեռացել աշխարհից, թե՞ նրան սպանել են։ Մարդ, ով անշեղորեն պահել է իր հավատարմությունը Աստծու, քրիստոնեական հավատի, իր ժողովրդի հանդեպ»։ Սրբազանի խոսքով, «Մատյանը» փառաբանություն է Աստծուն։ «Այն շեշտադրում է մարդկության մեղավոր լինելը, ապաշխարելն ու մաքրագործվելը։ Պատահական չէ, որ Նարեկացին մարգարեացել է, սրբացել, եւ անգամ կաթոլիկ եկեղեցին է ընդունել նրա սրբությունը»,–նշեց Պարգեւ արքեպիսկոպոս Մարտիրոսյանը։
ԱՀ մշակույթի, երիտասարդության հարցերի եւ զբոսաշրջության նախարար Լեռնիկ Հովհաննիսյանի համոզմամբ, իր գործերով Նարեկացին մարդկությանը ներկայանում է որպես «աշխարհիկ եւ հոգեւոր կյանքեր միացնող»։ Նա էր, որ քնարերգությունը միացրեց աստվածային խոսքին։ «Նարեկացին իր «Երգ—երգոցի» մեկնության մեջ դրեց այն գաղափարը, որ Աստված միակն է, եւ պաշտամունքը պիտի տիրի աշխարհում։ Այդ գաղափարը նա հասցրեց մինչեւ «Մատյանը»։ Սուրբ գիրք, որ ուժ է հաղորդում բոլորիս, ցույց տալիս ապրելու եւ արարելու ճիշտ ճանապարհը, հորդորում մեղա գալ, ապաշխարել եւ մաքրվել։ Նարեկացին մեծ է, որովհետեւ գրել է ժողովրդին հասկանալի լեզվով։ Դրանում համոզվելու համար բավական է ընթերցել եւ ընկալել, թե նա ինչպես է տիրամոր պատկերով ներկայացնում աշխարհիկ կնոջ գեղեցկությունը»,–շեշտեց նախարարը։
Արցախի գրողների միության նախագահ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, բանաստեղծ Վարդան Հակոբյանը կարծում է, որ Նարեկացին, որպես բանաստեղծ, գեղագետ, փիլիսոփա, գիտնական, բավական բարդ երեւույթ է։ «Նա էր, որ առաջին անգամ հայ եւ համաշխարհային գրականության մեջ բերեց նորություն՝ «Մատյանում» եւ իր տաղերում ստեղծեց աստվածամարդու կերպարը,–ասաց Վ. Հակոբյանը։–Մարդը հաղորդակցվեց Աստծո հետ եւ իր մեջ Աստծուն տեսավ։ Գովերգելով բնությունը, մարդուն, Նարեկացին ամեն ինչի մեջ տեսնում էր աստվածայինը, Աստծո հավերժական ներկայությունը։ Որպես հանճար նա մեր արյան գենետիկ կոդի մեջ է, մեր այցեքարտն աշխարհում»։ Վ. Հակոբյանը Նարեկացու համալսարանի պատվավոր դոկտորի կոչում հանձնեց Պարգեւ արքեպիսկոպոս Մարտիրոսյանին։
Դասախոսներ, բանասիրական գիտությունների թեկնածու, բանաստեղծուհի Ժաննա Բեգլարյանը եւ պատմական գիտությունների թեկնածու Վահրամ Լալայանն իրենց ելույթներում անդրադարձան Նարեկացու աշխարհայացքի խորաթափանցությանը, ով ապրեց եւ ստեղծագործեց բարդ ու հակասական ժամանակաշրջանում՝ մեզնից 1000 տարի առաջ դրսեւորելով հանճարի ուժը։ «Քրիստոնյա աշխարհը գտնվում էր իրարամերժ կարծիքների, խժդժությունների եւ դավանաբանական վեճերի հորձանուտում։ Մարդիկ օտարվում էին Աստծուց եւ դառնում թերահավատ։ Եվ մեծ աստվածաբանը «Ողբերգության մատյանում» բանական գոյի սխալ ընթացքից ողբերգություն է ապրում, ճանապարհ որոնում մեղքերի քավության համար։ Նա դարձի բերման, փրկության ելք է որոնում, դառնում բոլոր մեղքերի պարտապանը, միաժամանակ ցույց տալիս մեղքերից ազատվելու ճանապարհը»,–նման շեշտադրում արեց իր ելույթում Ժ. Բեգլարյանը։
Հայ ժողովուրդն իր ավանդապատումներում Նարեկացուն օժտել է աստվածային կարողություններով։ Եվ պատմաբան Վ. Լալայանն այդ միտքն ընդգծելով՝ նշեց, թե «տիեզերական վարդապետը մարդու մեջ հրաշակերտ հոգի է տեսնում, ձգտում նրան վերադարձնել իր նախնական վիճակին, վերահաստատել նրա հոգու եւ էության ներդաշնակությունը»։
Միջոցառմանը ուսանողների կատարմամբ հնչեցին Նարեկացու շարականներից։
Որպես հավերժության խորհուրդ՝ Վարդատոնի մասնակիցները կազմակերպեցին ուխտագնացություն Նարեկավանք, որը գտնվում է Հադրութի շրջանի Դրախտիկ գյուղի մերձակայքում։
Դավիթ ՄԻՔԱՅԵԼՅԱՆ
Ստեփանակերտ

21-05-2019





01-08-2019
Ինչպե՞ս դառնալ ներդրող
Բնակելի շենքի կառուցապատման գործընթացից կարելի է շահույթ ստանալ ...


01-08-2019
«Աշխարհս առանց իշխանութեան չի կառավարուիր»
Մկրտիչ Ա Վանեցի Ամենայն հայոց կաթողիկոսը (1820–1907) համոզված էր, ...


01-08-2019
Հնարավոր չէ առանց պատժվելու այլասերել բառերը
Թադեւոս ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
t.khachatryan@hhpress.am


Կամյուին կարելի է համարել 20-րդ դարի ...


01-08-2019
Արեւայրուք ստանալ բակում «բուրդ չփխելո՞վ», թե՞ լողափին
Հանգստի ամեն տեսակ էլ կարող է լավագույնը լինել

Թամարա ...


01-08-2019
Թավշյա հեղափոխությունը բացառապես ներքին խնդիր էր
ՀՀ ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանի հարցազրույցը Մարշալի հիմնադրամին



01-08-2019
Թարմ մսի սպանդանոցային ծագման պահանջ՝ այսօրվանից
Տեսչական մարմինը մշտադիտարկում է սկսում հանրային սննդի կետերում

Արմենուհի ...


01-08-2019
Ժամանակ ու սերունդներ կապող մարդ-մշակույթ էր
ՀՀ ժողովրդական արտիստ, բեմադրիչ Երվանդ Ղազանչյանի վախճանը մեծ ...



01-08-2019
Եղիշե Չարենցը պաշտում էր Արեւելքը
Վաղը բանաստեղծի տուն-թանգարանում կբացվի ...

01-08-2019
Այվազովսկուց մինչեւ Սալվադոր Դալի
Ի՞նչ են սովորում ՀԱՊ-ի ամառային ...

01-08-2019
Արոտների ջրարբիացումից՝ ճանապարհների վերակառուցում
Ի՞նչ խնդիրներ են լուծվում Ամասիա ...

01-08-2019
Մեդալներն արդեն նշմարվում են
Եվրոպայի երիտասարդական առաջնությանը ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +20... +22
ցերեկը +37... +39

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO