Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

31.03.2020
ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ


Այլընտրանքային մանկապարտեզ, որտեղ շեշտը դրված է միայն կրթության վրա

ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի հաջողված փորձը

Լիանա ՍԱՐԳՍՅԱՆ
l.sargsyan@hhpress.am


3-6 տարեկան երեխաների ճանաչողական, ֆիզիկական եւ սոցիալական զարգացումը, տարրական կրթությունն ապահովելու լավագույն տարբերակներից մեկը նախադպրոցական կրթությունն է։ Ավանդական մանկապարտեզներից զատ, Հայաստանում մեծապես կարեւորվում է նաեւ նախադպրոցական հաստատությունների այլընտրանքային մոդելների ներդրումը։ Այս իմաստով բավականին հաջողված է ՅՈՒՆԻՍԵՖ—ի մշակած մանկապարտեզի այլընտրանքային մոդելը, որը փորձարկվեց Սյունիքի մարզի 8 համայնքում։
ՅՈՒՆԻՍԵՖ—ի կրթության բաժնի ղեկավար, կրթության ոլորտի մասնագետ Ալվարդ Պողոսյանը «ՀՀ»—ի հետ զրույցում ասաց, որ փորձարկված ծրագիրը բավականին հաջող է եղել, ծախսարդյունավետ, ինչի շնորհիվ էլ գտել է իր տեղը ՀՀ կրթության եւ գիտության նախարարության կողմից մշակված նախադպրոցական ծառայությունների մատուցման այլընտրանքային մոդելների ցանկում։ Այնուհետեւ, հենվելով առկա փորձի վրա եւ հաշվի առնելով խոշորացված համայնքների առանձնահատկությունները, մոդելը լրամշակվել եւ բարեփոխված բովանդակությամբ գործարկվել է նաեւ Լոռու մարզի Թումանյան խոշորացված համայնքի 4 գյուղական բնակավայրում։ «Իրավիճակի վերլուծություն իրականացնելիս պարզվեց, որ ՀՀ—ում կան փոքր համայնքներ, որոնցում երեխաների թիվը չի գերազանցում 20—ը։ Եվ այդ համայնքները որեւէ միջազգային կազմակերպության, այդ թվում նաեւ պետության ուշադրության կենտրոնում չեն եղել։ Չկային նախադպրոցական հաստատություններ կամ մանկապարտեզներ։ Նախադպրոցական հաստատություն ասելով պատկերացնում ենք մանկապարտեզի մոդելը, որտեղ կան խաղասենյակներ, ննջասենյակներ, երեխաներին տրամադրվում է սնունդ, ունեն դայակ եւ այլն։ Մեր մատուցած այլընտրանքային ծառայությունը երեքից մինչեւ հինգ ժամանոց ծրագիր է, որտեղ շեշտը դրված է երեխայի զարգացման, սոցիալ—հոգեբանական հմտությունների կատարելագործման վրա, եւ չկա սննդի ու քնի բաղադրիչը»,–մանրամասնեց Ա. Պողոսյանը՝ ընդգծելով՝ շեշտը դրված է ամբողջովին կրթական բաղադրիչի վրա։
Նախադպրոցական կրթությունում երեխաների ընդգրկվածության ցածր մակարդակը գլխավորապես պայմանավորում են հատկապես գյուղական համայնքներում նախադպրոցական կրթական հաստատությունների բացակայությամբ կամ դրանց առկայության դեպքում՝ չշահագործմամբ՝ վատ վիճակի կամ ռեսուրսների պակասի պատճառով։ Վիճակագրությունը ցույց է տվել, որ 2017թ. դրությամբ ՀՀ—ում նախադպրոցական տարիքի (0—5) երեխաների 28.9 տոկոսն է օգտվում տվյալ ծառայությունից։ Վիճակը էլ ավելի վատթար է հենց գյուղական բնակավայրերում, որտեղ երեխաների միայն 17.2 տոկոսն է հաճախում մանկապարտեզ։ «Փորձարկումները սկզբում արվեցին Սյունիքի մարզի հեռավոր գյուղական համայնքներում։ Համայնքներից մեկում երեխաների թիվն ընդամենը 3—ն էր։ Գործող իրավակարգավորումները թույլ չեն տալիս կիրարկել մեր մոդելը։ Երբ երկու տարի առաջ Լոռու մարզում գնում էր համայնքների խոշորացումը, դրա կոնտեքստում փորձեցինք հասկանալ՝ ինչպե՞ս է հնարավոր ապահովել այդ ծառայությունների ֆինանսավորումն ու գործունեությունը գոյություն ունեցող իրավակարգավորումների շրջանակում։ Երբ Թումանյան համայնքում վերլուծություն իրականացրեցինք, պարզվեց, որ բնակավայրում չկա որեւէ տիպի նախադպրոցական հաստատություն»,–ասաց Ա. Պողոսյանը՝ կարեւորելով մանկապարտեզի այլընտրանքային մոդելների ներդրումը Հայաստանում, մասնավորապես՝ փոքր բնակավայրերում, որտեղ ինչպես երեխաների թվաքանակը, այնպես էլ համայնքային միջոցները չեն բավականացնում ավանդական մանկապարտեզներ գործարկելուն եւ պահպանելուն։
Ավանդական մանկապարտեզը, որը ներառում է նաեւ երեխայի խնամքը եւ սնունդը, պահանջում է զգալի ֆինանսական միջոցներ, ուստի խնդիր է դրվել սահմանափակ ռեսուրսներով հնարավոր դարձնել նշված ծառայության մատուցումը նաեւ փոքր բնակավայրերում։ Ա. Պողոսյանի խոսքով՝ համայնքներում կրթություն իրականացնելու համար երբեմն դժվարություններ են ունենում։ Մասնագետի խոսքով՝ հեռավոր գյուղերում դժվար է գտնել որակյալ կադրեր, գյուղերը երբեմն կտրված են լինում համայնքի կենտրոնական բնակավայրից։ Օրինակ է բերում Ահնիձորը, Շամուտը, որոնց դեպքում եղանակային պայմանների վատթարացումը հանգեցնում է խնդիրներ։ Համայնքները կտրվում են վարչական կենտրոնից, ուստի գնալ—գալը դժվարանում է։
«Այդ իսկ պատճառով մեզ համար կարեւոր է, որ մանկավարժը լինի հենց համայնքից։ Իրականացնում ենք վերապատրաստումներ մեկ կամ մեկուկես տարվա ընթացքում՝ կախված ֆինանսական հնարավորություններից։ Նախապատվությունը հիմնականում տրվում է մանկավարժական կրթություն ունեցող կադրերին, բայց նաեւ դեպք է եղել, երբ վերապատրաստման կուրս են անցել պարզապես չաշխատող մայրեր, քանի որ բարձրագույն կրթություն ունեցող մարդ չի եղել»,–նշեց կրթության ոլորտի մասնագետը։

17-01-2020





31-03-2020
Արցախն այսօր նախագահ եւ խորհրդարան է ընտրում
Դիտարկումներ նախընտրական բանավեճի առիթով

Այսօր՝ մարտի 31-ին, Արցախում ...


31-03-2020
Հայկականը համաշխարհային գանձի բաղկացուցիչն է
Այն ոչ միայն մշակութային ժառանգություն է, այլեւ հզոր ...


31-03-2020
Հայտարարվեցին օլիմպիական խաղերի նոր ժամկետները
Ամառային օլիմպիական խաղերը կմեկնարկեն 2021 թ. հուլիսի 23-ին, իսկ ...


31-03-2020
Կարող են փոխանակել Պոգբային եւ Ռեմսիին
Անգլիական «Մանչեսթեր Յունայթեդ» եւ իտալական «Յուվենթուս» ակումբներն այս ամառ ...


31-03-2020
Ատլետիկայի աշխարհի առաջնությունը կկայանա 2 տարուց ոչ շուտ
Օլիմպիական խաղերի անցկացման նոր ժամկետների հրապարակումից հետո Համաշխարհային ատլետիկական ...


31-03-2020
Արվեստագետները խիստ լավատես են
ՀՀ ԳԱԱ արվեստի ինստիտուտը՝ արտակարգ դրության պայմաններում

Հանրապետությունում ...


31-03-2020
Բուժքույրեր՝ գթության քույրեր
Պատանեկությանս տարիներին, երբ գեղարվեստական գրքեր էի կարդում, հատկապես՝ ...



31-03-2020
Ապագան ՏՏ ոլորտինն է
Ըստ կանխատեսումների, այս ուղղությունն ...

31-03-2020
Ապրելով հոգու, մտքի եւ ֆիզիկական դրսեւորումների ներդաշնակության մեջ
Շռայլ նվիրումի, հավատարմության ու ...

31-03-2020
Հերթապահությունը շարունակվում է
Արցախում նոր տիպի կորոնավիրուսային ...

31-03-2020
ԱՄՆ-ն Իրաքում իրանամետ ուժերի դեմ ռազմական գործողություններ կիրականացնի՞
Իրաքը Միջին Արեւելքի այն երկրներից է, ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +3... +5
ցերեկը +15... +17

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO