Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

21.04.2021
ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ


Այլընտրանքային մանկապարտեզ, որտեղ շեշտը դրված է միայն կրթության վրա

ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ի հաջողված փորձը

Լիանա ՍԱՐԳՍՅԱՆ
l.sargsyan@hhpress.am


3-6 տարեկան երեխաների ճանաչողական, ֆիզիկական եւ սոցիալական զարգացումը, տարրական կրթությունն ապահովելու լավագույն տարբերակներից մեկը նախադպրոցական կրթությունն է։ Ավանդական մանկապարտեզներից զատ, Հայաստանում մեծապես կարեւորվում է նաեւ նախադպրոցական հաստատությունների այլընտրանքային մոդելների ներդրումը։ Այս իմաստով բավականին հաջողված է ՅՈՒՆԻՍԵՖ—ի մշակած մանկապարտեզի այլընտրանքային մոդելը, որը փորձարկվեց Սյունիքի մարզի 8 համայնքում։
ՅՈՒՆԻՍԵՖ—ի կրթության բաժնի ղեկավար, կրթության ոլորտի մասնագետ Ալվարդ Պողոսյանը «ՀՀ»—ի հետ զրույցում ասաց, որ փորձարկված ծրագիրը բավականին հաջող է եղել, ծախսարդյունավետ, ինչի շնորհիվ էլ գտել է իր տեղը ՀՀ կրթության եւ գիտության նախարարության կողմից մշակված նախադպրոցական ծառայությունների մատուցման այլընտրանքային մոդելների ցանկում։ Այնուհետեւ, հենվելով առկա փորձի վրա եւ հաշվի առնելով խոշորացված համայնքների առանձնահատկությունները, մոդելը լրամշակվել եւ բարեփոխված բովանդակությամբ գործարկվել է նաեւ Լոռու մարզի Թումանյան խոշորացված համայնքի 4 գյուղական բնակավայրում։ «Իրավիճակի վերլուծություն իրականացնելիս պարզվեց, որ ՀՀ—ում կան փոքր համայնքներ, որոնցում երեխաների թիվը չի գերազանցում 20—ը։ Եվ այդ համայնքները որեւէ միջազգային կազմակերպության, այդ թվում նաեւ պետության ուշադրության կենտրոնում չեն եղել։ Չկային նախադպրոցական հաստատություններ կամ մանկապարտեզներ։ Նախադպրոցական հաստատություն ասելով պատկերացնում ենք մանկապարտեզի մոդելը, որտեղ կան խաղասենյակներ, ննջասենյակներ, երեխաներին տրամադրվում է սնունդ, ունեն դայակ եւ այլն։ Մեր մատուցած այլընտրանքային ծառայությունը երեքից մինչեւ հինգ ժամանոց ծրագիր է, որտեղ շեշտը դրված է երեխայի զարգացման, սոցիալ—հոգեբանական հմտությունների կատարելագործման վրա, եւ չկա սննդի ու քնի բաղադրիչը»,–մանրամասնեց Ա. Պողոսյանը՝ ընդգծելով՝ շեշտը դրված է ամբողջովին կրթական բաղադրիչի վրա։
Նախադպրոցական կրթությունում երեխաների ընդգրկվածության ցածր մակարդակը գլխավորապես պայմանավորում են հատկապես գյուղական համայնքներում նախադպրոցական կրթական հաստատությունների բացակայությամբ կամ դրանց առկայության դեպքում՝ չշահագործմամբ՝ վատ վիճակի կամ ռեսուրսների պակասի պատճառով։ Վիճակագրությունը ցույց է տվել, որ 2017թ. դրությամբ ՀՀ—ում նախադպրոցական տարիքի (0—5) երեխաների 28.9 տոկոսն է օգտվում տվյալ ծառայությունից։ Վիճակը էլ ավելի վատթար է հենց գյուղական բնակավայրերում, որտեղ երեխաների միայն 17.2 տոկոսն է հաճախում մանկապարտեզ։ «Փորձարկումները սկզբում արվեցին Սյունիքի մարզի հեռավոր գյուղական համայնքներում։ Համայնքներից մեկում երեխաների թիվն ընդամենը 3—ն էր։ Գործող իրավակարգավորումները թույլ չեն տալիս կիրարկել մեր մոդելը։ Երբ երկու տարի առաջ Լոռու մարզում գնում էր համայնքների խոշորացումը, դրա կոնտեքստում փորձեցինք հասկանալ՝ ինչպե՞ս է հնարավոր ապահովել այդ ծառայությունների ֆինանսավորումն ու գործունեությունը գոյություն ունեցող իրավակարգավորումների շրջանակում։ Երբ Թումանյան համայնքում վերլուծություն իրականացրեցինք, պարզվեց, որ բնակավայրում չկա որեւէ տիպի նախադպրոցական հաստատություն»,–ասաց Ա. Պողոսյանը՝ կարեւորելով մանկապարտեզի այլընտրանքային մոդելների ներդրումը Հայաստանում, մասնավորապես՝ փոքր բնակավայրերում, որտեղ ինչպես երեխաների թվաքանակը, այնպես էլ համայնքային միջոցները չեն բավականացնում ավանդական մանկապարտեզներ գործարկելուն եւ պահպանելուն։
Ավանդական մանկապարտեզը, որը ներառում է նաեւ երեխայի խնամքը եւ սնունդը, պահանջում է զգալի ֆինանսական միջոցներ, ուստի խնդիր է դրվել սահմանափակ ռեսուրսներով հնարավոր դարձնել նշված ծառայության մատուցումը նաեւ փոքր բնակավայրերում։ Ա. Պողոսյանի խոսքով՝ համայնքներում կրթություն իրականացնելու համար երբեմն դժվարություններ են ունենում։ Մասնագետի խոսքով՝ հեռավոր գյուղերում դժվար է գտնել որակյալ կադրեր, գյուղերը երբեմն կտրված են լինում համայնքի կենտրոնական բնակավայրից։ Օրինակ է բերում Ահնիձորը, Շամուտը, որոնց դեպքում եղանակային պայմանների վատթարացումը հանգեցնում է խնդիրներ։ Համայնքները կտրվում են վարչական կենտրոնից, ուստի գնալ—գալը դժվարանում է։
«Այդ իսկ պատճառով մեզ համար կարեւոր է, որ մանկավարժը լինի հենց համայնքից։ Իրականացնում ենք վերապատրաստումներ մեկ կամ մեկուկես տարվա ընթացքում՝ կախված ֆինանսական հնարավորություններից։ Նախապատվությունը հիմնականում տրվում է մանկավարժական կրթություն ունեցող կադրերին, բայց նաեւ դեպք է եղել, երբ վերապատրաստման կուրս են անցել պարզապես չաշխատող մայրեր, քանի որ բարձրագույն կրթություն ունեցող մարդ չի եղել»,–նշեց կրթության ոլորտի մասնագետը։

17-01-2020





20-04-2021
Մինսկի խումբը՝ արցախյան խնդրի լուծման միակ հարթակ
Ադրբեջանը բոյկոտում է Արցախի կարգավիճակի շուրջ բանակցությունները

ԵԱՀԿ ...


20-04-2021
Կապույտ ու կանաչ տարածքները
Պատերազմի «անտեսանելի» զոհեր

Մինչ Արցախյան երրորդ պատերազմը, մինչ ...


20-04-2021
Իսլամական ինտերնացիոնալիզմի հերթական դրսեւորումները
Պե՞տք է զարմանալ, որ Բարդուղիմեոսի հետ Փաշազադեի հանդիպումը կայացել ...


20-04-2021
Կանխել Արցախում իրականացվող մշակութային եղեռնը
Բողոքի ակցիա Ստեփանակերտում

2000-ից ավելի պատմամշակութային հուշարձաններ կան ...


20-04-2021
Հայի ձեռքով փրկվածն ու հայի ձեռքով սպանվածը
Աստված ողորմած է, բայց եւ արդարամիտ…

«Թուրքիան պատանդ ...


20-04-2021
Ցավով ու հպարտությամբ
Ապրիլի 18-ին Եռաբլուր-ամենասրբավայրում հուղարկավորվեց քաշաթաղցի պահեստազորային Արմեն Վոլոդյայի Մանուչարյանի ...


20-04-2021
Կորցրած հայրենիքի հիշատակները
Լեմս Ներսիսյանի իսկական ռեքվիեմ հիշեցնող գեղանկարչական ցուցահանդեսում

Երեւանի ...



20-04-2021
Այց «Ինժեներական քաղաք»
Առաջիկա տասը տարում պետք է վերականգնել Հայաստանի ...

20-04-2021
Իրար կողքի եղեք, աչալուրջ եղեք, օգնեք իրար
ՀՀ նախագահն այցելել է Սյունիքի Խնածախ համայնքի ...

20-04-2021
Հանդիպել են պատերազմի մասնակիցների հարազատների հետ
ՀՀ ԶՈՒ գլխավոր շտաբի սպաները, ԶՈՒ ռազմաբժշկական ...

20-04-2021
Տասից ավելի պատվիրակություններ
Կմասնակցեն Հայոց ցեղասպանության տարելիցի ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը -1... +1
ցերեկը +1... +4

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO