Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

25.10.2020
ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ


Տավարի մսի մաքսատուրքը 61.5 տոկոսով նվազել է, գառի մսինը՝ սառեցվել

Ինչ կտա ՀՀ-ին ԵԱՏՄ-ԻԻՀ ազատ առեւտրի գոտու ստեղծման համաձայնագիրը

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Իրանի Մեջլիսը հունիսի 10-ին վավերացրել էր ԵԱՏՄ-ի հետ ազատ առեւտրի գոտու ստեղծման մասին համաձայնագիրը։ Վավերացման օգտին էին քվեարկել պատգամավորներից 174-ը, դեմ՝ 4-ը։ «IRNA» իրանական գործակալությունը փոխանցում է, որ օրենսդիր մարմնի անդամ Ալտի Ակբար Քարիմին ասել է, որ համաձայնագիրն Իրանի համար մեծ հեռանկարներ է բացում։ Նրա խոսքով՝ ԵԱՏՄ—ի հետ համագործակցությունը կարող է նախադեպ դառնալ, որպեսզի Իրանն Առեւտրի համաշխարհային կազմակերպություն մտնի, եւ որ այդ համաձայնագրի շնորհիվ Իրանում օտարերկրյա նոր ներդրումներ կլինեն, աշխատատեղեր կբացվեն։
Իսկ ի՞նչ կտա սա Հայաստանին, որ ԵԱՏՄ անդամ երկրներից է։
Նախ ասենք, որ ինչպես տեղեկացանք մեր էկոնոմիկայի նախարարությունից, համաձայնագիրը ձեւավորելու է ԵԱՏՄ—ի ու Իրանի առեւտրի հիմնական կանոնները, որոնք առավելագույնս մոտեցված կլինեն Առեւտրի համաշխարհային կազմակերպության կանոններին։ Կնքված փաստաթուղթը Իրանի ու ԵԱՏՄ–ի միջեւ ազատ առեւտրի գոտու ստեղծման առաջին փուլն է։ ԵԱՏՄ—ի ու Իրանի միջեւ ժամանակավոր համաձայնագիրը կնքվել է դեռ 2018թ. մայիսի 17—ին Աստանայի տնտեսական համաժողովի ժամանակ։ Եռամյա համաձայնագրով նախատեսվում է, որ ԵԱՏՄ—ի ու Իրանի միջեւ ապրանքների որոշ տեսակների համար մաքսատուրքերը նվազելու են կամ վերացվելու են։ Եվ, ըստ այդմ էլ, հարց է ծագում՝ թե հայկական կողմից ի՞նչ առաջարկներ են ներկայացվել, այլ կերպ՝ մեզ համար հետաքրքրություն ներկայացնող ի՞նչ ապրանքներ են ներառվել այդ առաջարկներում։
Էկոնոմիկայի նախարարության տրամադրած տեղեկատվությյան համաձայն՝ ԵԱՏՄ անդամ երկրների կողմից մշակված ցանկում՝ հայկական կողմից ներկայացված առաջարկներում, հիմնականում ներառված են այն ապրանքները, որոնք Հայաստանի արտահանման առաջնային հետաքրքրություն ունեցող ապրանքներ են, եւ նաեւ որոնք ունեն մեծ տեսակարար կշիռ Հայաստանից Իրան արտահանման ծավալներում։ Խոսքը մասնավորապես տավարի մսի (Հայաստանն արտադրում է սննդամթերք իրանական «հալալ» ստանդարտին համապատասխան,—Ա.Մ.), հանքային եւ գազավորված ջրերի, շաքար կամ այլ քաղցրացնող կամ համաբուրավետիչ նյութեր պարունակող հանքային եւ գազավորված ջրերի եւ ոչ ոգելից խմիչքների մասին է։
Ընդ որում՝ մաքսատուրքերի էական նվազեցում կա. տավարի մսի պարագայում 26 տոկոսը դառնում է 10։ Հանքային եւ գազավորված ջրերի համար մաքսատուրքը դառնում է 14 տոկոս՝ նվազելով 55—ից։ Շաքար կամ այլ քաղցրացնող կամ համաբուրավետիչ նյութեր պարունակող հանքային եւ գազավորված ջրերի պարագայում դարձյալ նույնն է՝ 55 տոկոսից 14—ի է հասնում։ Նույնքան է նաեւ ոչ ոգելից խմիչքների մասով։
Նախարարությունը տեղեկացնում է, որ շոկոլադ եւ կակաո պարունակող սննդամթերքի (55—20 տոկոս), հրուշակեղենի (55—20 տոկոս) մասով իրանական կողմը համաձայնել է նվազեցնել մաքսատուրքի դրույքաչափը՝ սակայն պայմանով, որ նույն ապրանքների մասով կիրառվեն փոխադարձ զիջումներ։
Հայկական կողմի համար հետաքրքրություն ներկայացնող ապրանքներից են նաեւ ոչխարի միսը, ձուկն ու մեղրը։ Այս մասով, սակայն, գործող դրույքաչափերը սառեցվել են, այսինքն՝ պահպանվել են (ոչխարի միսը՝ 5 տոկոս, ձուկը՝ 40 տոկոս եւ 5 տոկոս, մեղրը՝ 55 տոկոս)։
Հավելենք, որ համաձայնագրում ներառված՝ Հայաստանի համար արտահանման հետաքրքրություն ունեցող հիմնական ապրանքներից են նաեւ դեղամիջոցները, կուտակիչները եւ տրիկոտաժե արտադրանքը։ Առաջինի մասով նախատեսվում է մաքսատուրքի նվազեցում՝ 25—ից 12.5 տոկոսի, երկրորդի մասով՝ 55—ից 38.5 տոկոսի։ Տրիկոտաժե արտադրանքի մաքսատուրքն էլ 55—ից 38.5 տոկոս կդառնա։
Երբ դեռ 2018թ. ստորագրվել էր վերոբերյալ՝ ժամանակավոր համաձայնագիրը, նշվել էր, որ ԵԱՏՄ—ի համար ցանկ ներառվելու են մսային եւ յուղաճարպային արտադրանքը, հրուշակեղենի եւ շոկոլադի առանձին տեսակները, էլեկտրոնային եւ մեխանիկական սարքավորումների առանձին տեսակներ։ Նշվել էր նաեւ, որ իրանական կողմին սակագնային առանձնաշնորհումներ են տրամադրվելու սննդամթերքի ընդարձակ ցուցակի, առաջի հերթին, բանջարեղենի, մրգերի, չորացրած մրգերի, ինչպես նաեւ շինանյութերի, ամանեղենի, գորգերի, գունավոր մետաղներից որոշ արտադրատեսակների նկատմամբ։ Իրանի ներմուծման մաքսատուրքերի դրույքաչափերի միջին մակարդակը արդյունաբերական ապրանքների նկատմամբ նվազելու է 22,4 տոկոսից մինչեւ 15,4 տոկոս, այսինքն՝ 7 տոկոսային կետով, միությանը՝ 8 տոկոսից մինչեւ 4,7, այսինքն՝ 3,3 տոկոսային կետով։ Գյուղատնտեսական ապրանքների նկատմամբ Իրանը կնվազեցնի տուրքերը միջինը 32,2 տոկոսից մինչեւ 13,2 տոկոս, այսինքն՝ 19 տոկոսային կետով, միությունը՝ 9,6 տոկոսից մինչեւ 4,6 տոկոս, այսինքն՝ 5 տոկոսային կետով։
Ինչեւէ, նկատի ունենանք, որ Հայաստանը ԵԱՏՄ միակ երկիրն է, որն ունի Իրանի հետ ցամաքային սահման։ Մենք պետք է այս գործոնն օգտագործենք ե՛ւ ի շահ Հայաստանի (չմոռանանք «Մեղրի» ազատ տնտեսական գոտու պարագան), ե՛ւ ԵԱՏՄ—ի ու Իրանի շուկաների։
Իրանի հետ մեր հարաբերությունների կարեւորությունից խոսելու հարկ չկա. այն հայտնի է, եւ ինչպես երկու կողմերը բազմիցս նշել են, մենք չօգտագործված մեծ ներուժ ունենք։ Պարզապես եւ ընդհանրապես, ցանկացած երկրի հետ փոխհարաբերություններում պետք է հաշվի առնել տվյալ երկրի տնտեսական տրամաբանությունը։ Այս պարագայում, օրինակ, որ Իրանը վերապահումներ է ունենում այն տնտեսությունների բերքի նկատմամբ, որտեղ խոզ են պահում։ Մենք, ճիշտ է, խոզի «գործոնը» կարողացել ենք մի կողմ դնել եւ «հալալ»—ի պահանջներին համապատասխան տավարի միս տալ Իրանին, բայց գյուղմթերքի առումով կարող են ռիսկեր լինել։ Իրանական կողմը հետաքրքրված է լոլիկի, կարտոֆիլի ներմուծմամբ ԵԱՏՄ տարածք։ Մենք պետք է այս պարագան հաշվի առնենք՝ ինչ կլինի մեր լոլիկ ու կարտոֆիլ արտադրողների հետ։ Կամ՝ իրանական տեքստիլը այո, մեր շուկայում հանգիստ կմրցի թուրքական տեքստիլի հետ, բայց ինչ կլինի հայկական տեքստիլի ոլորտում։ Սրանք, չեմ ուզում ասել, ռիսկեր, բայց հարցեր են, որոնք եթե չանտեսվեն, հաստատ կգտնվեն լուծումները։ Մենք կհետեւենք ընթացքին՝ վերհանելով խնդիրներն ու դրանք պատկան կառույցներ ուղղելով։

15-06-2019





24-10-2020
Պետությունը ժամանակը տվել է վերադասավորվելու՛ համար
Ոչ թե թուրքական ապրանքների նոր խմբաքանակներ ներմուծելու

Թուրքական ...


24-10-2020
Դու ունես ճիշտ այնքան իրավունք, որքան դիվիզիա
Էրդողանը Հունաստանին սպառնում է պատերազմով

Թուրքական իշխանությունները հայտարարել ...


24-10-2020
1800 դոլար ԼՂ-ի դեմ կռվելու համար
Ռուսական «Նովայա Գազետա» թերթը հրապարակել է ծավալուն հետաքննական հոդված, ...


24-10-2020
Պատերազմական հանցագործներին պատժելը յուրաքանչյուրի պարտականությունն է
Գերմանահայ իրավաբանները դիմել են գլխավոր դաշնային դատախազին

Գերմանահայ ...


24-10-2020
Ահաբեկիչների վտարումը տարածաշրջանից այլընտրանք չունի
Ռազմաճակատում է «գրվում» դիվանագիտական սեղանին դրվելիք փաստաթուղթը

Արցախի ...


24-10-2020
«Պետք է ապրել երկու μանի համար՝ լինելու եւ գործելու»
Իսկական հայի տիպարը

«Ամեն մարդ աշխարհ է գալիս ...


24-10-2020
«Եւ այն օրերումը մարդիկ մահը կխնդրեն եւ չեն գտնիլ նորան»
Առաջին չորս փողերն ազդարարում են ծառերի, ջրերի, նավերի կործանումը: ...



24-10-2020
Հայկական կողմերը ընդգծում են հրադադարի եւ վերիֆիկացիոն մեխանիզմի կարեւորությունը
Հայկական կողմերը ընդգծում են հրադադարի եւ ...

24-10-2020
Սարգսյանն ու Մակրոնն ընդգծել են հրադադարի պայմանավորվածությունների իրականացման անհրաժեշտությունը
Ելիսեյան պալատում տեղի է ունեցել Հայաստանի ...

24-10-2020
Թուրքիայում հայերը հայտնվել են ատելության խոսքի եւ սպառնալիքների թիրախում
Թուրքիայում ատելության խոսքն ու հայերի նկատմամբ ...

24-10-2020
ՈւԵՖԱ-ի անընկալելի որոշումը
ՈւԵՖԱ կոչվող կազմակերպությունը, դրսեւորելով իր ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +16... +19
ցերեկը +24... +26

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO