Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

02.07.2020
ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ


«Կնկան էրիկը մարդն է, մարդուն էրիկը պարտքն է»

Պարտքի չարաղետ դերի մասին ավելի սպառիչ երեւի դժվար է ասել։
Թեպետ պարտքուպահանջը մեզանում հանրային մի իսկական չարիք դարձավ հասարակության անցումային—անկումային փուլում՝ «տակ տալու», «գցելու», «խաբված ավանդատուների», առուփախի տեսքով, սակայն մենք միշտ էլ պարտք ենք առել ու տվել։
Կամ՝ չենք կարողացել տալ, եւ ծնունդ են առել այն բազում ասացվածք—հորդորները, որոնք կոչված են ուրիշի դառը փորձով զգուշացնելու պարտք անելու վտանգի մասին. «Պարտքի տակ մնալն ու քարի տակ մնալը մին ա», «Պարտկը լու կու դառնա, տուն կէհա, ուղտ կու դառնա, չի դուրս գա», «Պարտքեն չվախեցողը Աստծուց չի վախենա», «Պարտկանտիրուչ էրեսը սիվ կուլի, լիզուն՝ կարճ», «Պարտքի դուռը բաց է», «Պարտականի պարտքը պետում ա յուրան կարողության չափով ինի»։
Նման բնույթի արձանագրումներ եւ ճիշտ վարվելակերպի խորհուրդներ հանդիպում են նաեւ մյուս ժողովուրդների առածանու մեջ։
Ֆրանսերեն մի ասացվածք զգուշավորության հորդոր է անում, թե՝ ով պարտք է տալիս առանց գրավի, թե փողն է կորցնում, թե բարեկամին («Qui prՍte de lÕargent sans garantie, perd lÕargent et lÕami»), իսկ մյուսը հորդորում է վերադարձնել պարտքը, քանզի ով իր պարտքն է մարում, ավելի հարուստ է դառնում («Qui paye ses dettes s enrichit»)։
Շատերն են զգուշացրել հատկապես բարեկամից պարտք վերցնելու անցանկալիության մասին։ Մի ամփոփ խորհուրդ ունի Շեքսպիրը. «Ոչ պարտք առ, ոչ տուր, քանզի շատ անգամ փոխատվությունը // Թե՛ դրամն է կորցնում, թե՛ բարեկամին. // Փոխառությունն էլ բթացնում է խնայողությունը։
Դարձյալ հայոց առածանու խորհուրդը համահունչ է դասականի մտքին՝ ««Բարեկամիդ հետ կերուխում արա, առուտուր մի արա», // «Ախպերության ատեն ախպոր պես, առուտուրի ատեն՝ օտարի պես»։
Հետաքրքրական երեւույթ է պարտքը մոռանալը. մարդ կա գիշերը չի քնում, տանջվում է մի քանի դրամն անգամ ժամանակին վերադարձնելու համար, մարդ էլ կա՝ հեշտորեն «մոռանում է» հազարապատիկ մեծ գումարը վերադարձնել։
Մի ասացվածք ունենք, որ արժե հիշեցնել «մոռացկոտներին». «Մինչեւ մարդ զԱստված չը մոռնա, զիր պարտքը չը մոռնա»։
«Պարտքը տալով, մեղքը լալով»՝ սա է լուծումը. մեղքը պահանջում է ապաշխարանք, պարտքն էլ պահանջում է վերադարձ։
Ընդ որում, եթե հետեւենք հաջորդ ասացվածքի տրամաբանությանը, ապա մեղքը (ոչ ամեն մեղք) ավելի հանդուրժելի է, քան պարտքը (ամեն կարգի), քանի որ ասվում է՝ «Արի՛ մեղքով, մի՛ գալ պարտքով»։
Պարտք վերցնելը ցանկալի չէ, իսկ հարկադրաբար վերցված պարտքը ժամանակին վերադարձնելը պարտադիր է. ավելի հստակ եւ գործադրելի վարքականոն դժվար է առաջարկել։

Վալերի ՄԻՐԶՈՅԱՆ
Փ. գ. դ., պրոֆեսոր

21-11-2019





02-07-2020
Առարկայական բանակցությունները հնարավոր են միայն խաղաղ պայմաններում
Հայկական օրակարգն ընդունելի է միջազգային գործընկերների համար

Նախօրեին ...


02-07-2020
Հայկական եւ ռուսական կողմերը միջուկային էներգետիկայի ոլորտում բնականոն աշխատում են
Սկսվում է մեծածավալ պլանային նախազգուշական վերանորոգումը

Հայկական ատոմակայանի ...


02-07-2020
Հայաստանում հաստատվել է COVID-19-ի 593 նոր դեպք․ ապաքինվել է 473, մահացել 6 քաղաքացի
Հայաստանում հուլիսի 2-ի ժամը 11:00-ի դրությամբ հաստատվել է կորոնավիրուսային ...


02-07-2020
Աստծուն հաճելի է քո մեջ տեսնել…
Աստված կամենում է, որ դու ունենաս ամուր հավատք։ Դու ...


02-07-2020
Եթե չպահպանենք կանոնները
Ապա համավարակը հաղթահարելը կդառնա գրեթե անհնար

«Հայաստանի Հանրապետություն» ...


02-07-2020
Ղեւոնդ Ալիշան 200
Աննման առաքինությունը

«Ծագե՜, Հայ հանճար, փայլե՛ բյուր բոցեր,
Իմանան ազգեր,
Թե ...


02-07-2020
Հայաստանում ծխելու դեմ պայքարն առանձնակի կարեւորություն ունի
Պետությունը ծխախոտ արտադրողներին կստիպի իրազեկել դրանց վնասակարության մասին ...



02-07-2020
2019 թ. արձանագրված 7.6 տոկոս տնտեսական աճը լավ պաշար է 2020-ի համար
Գործադիրն իր գործողություններով ...

02-07-2020
Էռնեստ Հեմինգուեյն ու հայերը
«Այստեղ վիճել են Հեմինգուեյն ու ...

02-07-2020
Անգելա Մերկելը կղեկավարի ԵՄ-ն
Եվրոպական երկրների կառավարությունների ...

02-07-2020
Մխիթարյանը մնում է «Ռոմայում». ի՞նչ կփոխվի մրցաշրջանի ավարտին
Իտալական «Ռոման» պաշտոնապես հայտարարել է Հենրիխ ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +17... +19
ցերեկը +31... +33

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO