Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

14.10.2019
ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ


Անգիր անողների գործը բարդացել է

Հայոց լեզվի եւ գրականության թեստերի հեղինակը պարզաբանում է դժգոհությունների պատճառները

Թամարա ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ
t.muradyan@hhpress.am


«Եթե սկսվում է «փրփրահույզ ծովով», ապա պատասխանը կլինի 5, եթե «ինքը՝ Տերենտ կոմսը» կառույցով, ապա՝ 3»,–այս օրինակը ներկայացնում է հայոց լեզվի եւ հայ գրականության 2019թ. պետական միասնական քննությունների թեստերի հեղինակ Աննա Աբաջյանը՝ փաստելով, որ դիմորդների՝ ընդունելությանն ընդառաջ պարապմունքները երբեմն հիմնված են նյութը մեխանիկորեն անգիր անելու վրա։ Եվ որքան էլ տարօրինակ է, պարապմունքներն այդ ուղղությամբ տանում են կրկնուսույցները։ «Որոշ վայ—կրկնուսույցներ առանց գիտելիք տալու, քերականություն բացատրելու, խեղճ դիմորդին ցուցում են տվել սովորել այդկերպ»,—ընդգծեց ԵՊՀ հայոց լեզվի պատմության ամբիոնի վարիչ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Ա. Աբաջյանը՝ համոզմունք հայտնելով, որ անգիր սերտելն աշակերտությանը տարել է փակուղի։
Նյութը մեխանիկորեն անգիր անելով միավոր ստանալու հանգամանքին անդրադարձել էր նաեւ ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարար Արայիկ Հարությունյանը։ Եվ ահա հետեւություն է արվել, որ նախորդ 2 տարիներին թեստերում փոփոխված առաջադրանքների քանակը բավարար չէ։ Արդյունքում թեստում ներառվել են առաջադրանքներ, որոնց մի մասը բացարձակապես նույնն է շտեմարանի հետ՝ առանց մի տառի փոփոխության, մի մասը չնչին փոփոխություններով է եղել, մյուս մասն էլ կազմվել է երկու կամ երեք առաջադրանքների կցումով, պահանջի փոփոխությամբ։
Նշված փոփոխությունները, սակայն, աղմուկի պատճառ դարձան, եւ հայոց լեզվի ու գրականության ցածր միավորները պայմանավորեցին քննական թեստերով։
Մինչդեռ թեստերի հեղինակը հայտարարում է, որ շտեմարաններից, դպրոցական դասագրքերից ու ծրագրից դուրս ոչինչ չկար. «Թեստում չկար որեւէ առաջադրանք ուղղագրությունից, բառագիտությունից եւ գրականությունից, որ քաղված չլիներ շտեմարանային նյութից»։ Պարզապես ծրագրի շրջանակում փոփոխությունը բարդացրել է նյութն անգիր արածների գործը։
Աբաջյանը նկատում է նաեւ, որ նույնքան բացասական ազդեցություն է ունեցել տեսողական հիշողությամբ հարցին պատասխանելը։ Ասում է՝ շարքում բառերը վերադասավորվել են, սակայն դիմորդը գրել է հին պատասխանը։
«Մեր կանխատեսումներով բարձր տոկոս պիտի ապահովեին մի շարք հարցեր՝ ստորին շեմը հաղթահարելու համար։ Բայց ինչի՞ ենք ականատես լինում։ Դիմորդների 71 տոկոսը չի ճանաչել Ե. Չարենցի ստեղծագործությունների անվանումները։ Կապակցված խոսք հորջորջվող առաջադրանքը, որը զուտ ստուգում է աշակերտի տրամաբանությունը, կոպիտ ասած՝ կապ չունի պարապելու հետ, ճիշտ լուծել է 49 տոկոսը։ Որքան էլ զարմանալի է, դիմորդների գրեթե 50 տոկոսը չգիտի հայերենի շեշտադրությունը, 50 տոկոսը չի ճանաչել մոտ, մեջ, որպես, առանց, ըստ, հետ կապերը, ներքեւ մակբայը եւ այլն։ Դիմորդների 30 տոկոսը չի կարողացել լուծել հոգնակի թվի վերաբերյալ դյուրին առաջադրանքը, 22 տոկոսը պատկերացում չունի՝ ինչ ասել է բաց եւ փակ վանկ, որ պիտի իմանար դեռ ցածր դասարաններում»,—ակնկալիքներն ու արձանագրված փաստերը ներկայացնելով՝ թեստերի հեղինակը նաեւ նշեց, որ շատ դեպքերում բացասական ներգործությունը գալիս է տարածված լեզվական սխալներից, որոնցով լեցուն է մեր խոսքը, մանավանդ եթերի լեզուն, որը, ինչպես նա նկատեց, պիտի միայն օրինակ ծառայեր։ Թեստում առկա մեղանչել (մեղք գործել) բառը ասվածի վառ օրինակ է համարում։ Տեղեկացնում է, որ դիմորդների կեսը սխալ է լուծել առաջադրանքը, որովհետեւ ամենուրեք լսում է միայն սխալ իմաստով կիրառությունը։
«Մեր խորին համոզմամբ՝ այս միասնական քննությունների արդյունքի վրա մեծավ մասամբ ներգործել է նաեւ նախորդ տարվա՝ հայտնի պատճառներով հեշտ ընդունելությունը։ Գաղտնիք չէ, որ բուհերի շատ ֆակուլտետներ դատարկ մնացին, թափուր տեղերը զգալի էին։ Դե, շատ շատերն էլ որոշեցին, որ կարելի է այնքան էլ չտանջվել, չտանջել երեխաներին, միեւնույն է, ութերով հնարավոր է դյուրին ընդունվել»,– նշեց նա՝ զուգադրելով փաստերն ու արձանագրելով, որ 2019թ. քննության արդյունքները նախորդից տարբերվում են ընդամենը 3.5 տոկոսով։ Նախորդ տարի դրական միավորի շեմը չէր հաղթահարել 16 տոկոսը, այս տարի՝ 19,5 տոկոսը։ Միջին միավորը 12,2—ից իջել է 0.6—ով, 18—20 միավոր հավաքել է գրեթե 500 աշակերտ, ինչը նորմալ է համարում ու ավելացնում, որ արտացոլում է երեւույթի իրական պատկերը։
Իսկ մեծ աղմուկն այսպես է մեկնաբանում. «Քննական թեժ օրերին տարիներ շարունակ բոլորի (մասնագետների, ոչ մասնագետների, կիսամասնագետների, անգամ առարկայից ու քննությունից ոչ մի պատկերացում չունեցող անձանց) ուշադրության կենտրոնում միայն հայերենն է։ Պարզ է, չեն կարող բանավիճել կամ բողոքել ֆիզիկայի, մաթեմատիկայի կամ պատմության հարցերի շուրջ, բայց բոլորը անխտիր՝ տնային տնտեսուհի թե հաշվապահ, իրենց «պարտքն» են համարում կարծիք հայտնել լեզվի մասին»։
Շտեմարանների առումով էլ մասնագետը նկատում է, որ միշտ էլ եղել են թեր եւ դեմ կարծիքներ, քննադատության ալիքը ժամանակ առ ժամանակ բարձրացել է, մարել, եւ այսպես շարունակ։ Նրա խոսքերով՝ դրանք ստեղծվեցին, որովհետեւ հասարակությունը դժգոհ էր, որ ելնելով թեստի հեղինակի լեզվական ճաշակից, նախասիրություններից՝ հրամցվում է անծանոթ թեստ՝ անակնկալի բերելով դիմորդին։ «2011—ից լույս աշխարհ եկան շտեմարանները՝ իհարկե, ինչ—ինչ թերություններով հանդերձ։ Տարիների ընթացքում որոշակիորեն հղկվեցին, ձերբազատվեցին վրիպումներից, զուգաձեւություններից, անհաջող ձեւակերպումներից, մի խոսքով՝ ութամյա փորձաքննության ենթարկվեցին։ Հանրության մի մասը ողջունեց, որ աշակերտի ձեռքին գործնական վարժությունների ձեռնարկ է հայտնվել, որով կարող է աշակերտը պարապել, մի մասը քննադատեց՝ դրանց դժվար լինելու պատճառով, ավելի ուշ սկսեցին փնովել, որ դիմորդը անգիր է անում, գիտելիք չի ստանում եւ այլն։ Ոմանք էլ, մանավանդ ավագ սերնդի բանասերները, վրդովվում են, որ հայ երեխան ոչ մի բառ չի գրում մաշտոցյան այբուբենով, այլ միայն դնում է խաչեր ու թվեր»,–«պատմական» ակնարկ արեց պրոֆեսորը՝ ավելացնելով, որ հիշյալ մասնագետների զայրույթն առաջացնող, այսպես կոչված, խաչերը մի շարք էականորեն դրական կողմեր ունեն։
Նրա մեկնաբանությամբ՝ նախ՝ քննությունից դուրս գալուց ուղիղ 1 ժամ անց դիմորդը գիտի իր գնահատականը։ Ահա թե ինչու հարկ չկա մի ամբողջ օր սպասելու, անհանգստանալու, հետո բողոքելու, թե սխալ են ստուգել եւ այլն։ Բացի այդ, զրոյացված է մարդկային գործոնի դերը. մեկը լավ է ստուգում, մեկը՝ վատ, մեկը մի բանն է ճիշտ համարում, մյուսը՝ ուրիշ բանը։ «Ի տարբերություն նախորդ շտեմարանի հիմքի վրա կազմվող թեստերի, որը ձեռքով պիտի գրեին, ներկայիս շտեմարաններում հստակ տրված են առաջադրանքն էլ, պատասխանն էլ։ Որեւէ բան ըստ ճաշակի ճիշտ ու սխալ համարելու հիմնահարցը լուծված է։ Մի՞թե վատ է»,–հարց է հնչեցնում մեր զրուցակիցը՝ բարձրաձայնելով, որ եթե հանվեն շտեմարանները, ապա նորից կհայտնվենք ելման կետում։ Նա առաջարկում է հաշվի առնել նաեւ հետեւյալ հանգամանքը. շտեմարանները հանվեն թե չհանվեն, դրանք՝ իբրեւ վարժությունների գործնական ձեռնարկ, մնալու են աշակերտների, ուսուցիչների սեղանին։ Ճիշտ այնպես, ինչպես մնացել է 2005թ. շտեմարանը, որից այժմ էլ կազմվում են Ֆրանսիական համալսարանի ընդունելության քննության թեստերը։ Հավատացած է, որ ոչ ոք չի կարող արգելել դրանցից օգտվելը։ Եվ կհայտնվեն նաեւ հրատարակիչներ, որոնք մեծ սիրով կտպագրեն դրանք։ Ուստի նկատում է. «Առավել խելամիտ չէ՞, որ սրտացավ մասնագետները, միավորելով իրենց ուժերը, ներկայացնեն օգտակար առաջարկություններ, որոնցից էլ քննարկման արդյունքում հավանության արժանացածները մտնեն կիրառության մեջ։ Քավ լիցի, մենք այն մտքին չենք, թե ամեն ինչ իդեալական է շտեմարաններում, եւ անելիք այլեւս չկա»։ Աննա Աբաջյանն ընդգծում է, որ նախեւառաջ դրանք բեռնաթափելու կարիք կա։

05-07-2019





12-10-2019
Արցախի բարեկամները՝ Ստեփանակերտում
Պետականաշինության տեսլականը եւ արտաքին քաղաքական հրամայականները

Դավիթ ՄԻՔԱՅԵԼՅԱՆ
d.miqayelyan@hhpress.am


Ստեփանակերտում ...


12-10-2019
Պաշտպանե՛լ Սիրիան՝ հաջորդող պատերազմները կանխելու համար
Այլապես Թուրքիայի ախորժակը անհնար կլինի զսպել

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Մենք՝ ...


12-10-2019
Վարչապետի հանդիպումները Թուրքմենստանում
Մեկնարկել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի աշխատանքային այցը Թուրքմենստան, հայտնում ...


12-10-2019
«Պետք է կարողանանք գտնել մեր ժողովուրդների միջեւ երկխոսության, փոխադարձ զիջման, վստահության եւ հարգանքի ուղիներ»
Վարչապետը մասնակցել է ԱՊՀ մասնակից պետությունների ղեկավարների խորհրդի ...


12-10-2019
«Սեւան» ՄՀԿ
Աշտարակի մանկապատանեկան մարզադպրոցի գործունեությունը Արագածոտն մարզում

«Սեւան» գյուղական ...


12-10-2019
Արտասահմանյան երկրների, միջազգային կազմակերպությունների հետ համագործակցությունը
Արագածոտնի մարզպետարանը գործընկերային հարաբերություններ ունի տարբեր միջազգային կառույցների (ՄԱԿ, ...


12-10-2019
Պատմական ակնարկ
Արագածոտնի մարզը հիմնադրվել է 1996 թ.։ Մարզի տարածքը 2753 ...



12-10-2019
Կարեւոր է հասկանալ՝ ինչ դասեր է քաղում Ադրբեջանը
Իսկ Փաշինյանի նվերը Պուտինին ...

12-10-2019
Կենսական պահանջ եւ ոչ թե նպատակ
Շմավոն Շմավոնյանը նկարի պատմություն չի ...

12-10-2019
Յուրաքանչյուր հայ պետք է կարողանա սեփական քրտինքով սեփական հացը վաստակել
Ճանաչված բարերար ու գործարար Հրաչյա ...

12-10-2019
Հաղթեցին, բայց չտպավորեցին
Մինչեւ 21 տարեկան ֆուտբոլիստների Հայաստանի ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +20... +22
ցերեկը +26... +28

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO