Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

23.10.2019
ՍՈՑԻՈՒՄ


Երեխայի զարգացումն ու ժամանակակից մուլտֆիլմերը

Ծնողները մտահոգվելու պատճառ ունե՞ն

Թամարա ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ
t.muradyan@hhpress.am


Մի քանի րոպե լուռ նստելու եւ զբաղվելու հետեւանքը երեխայի՝ ժամանակից ավելի երկար «լռությունն» է լինում։ Մեր օրերում երեխաների հիմնական զբաղմունք հանդիսացող մուլտֆիլմերը նրանց զարգացման, այդ թվում խոսքի հապաղման խնդիր են առաջացնում։
Ժամանակից ուշ խոսելը մեր իրականության մեջ փոքր խնդիր չէ։ Այն բավականին տարածված է։ Միայն թե երբեմն ծնողները համեմատություն անցկացնելով իրենց եւ մեկ այլ հասակակից երեխայի միջեւ, արձանագրելով, որ երկու դեպքում էլ խոսք դեռ չկա՝ երեւույթը նորմալ ու բնական են դիտարկում՝ համոզվելով ու հանգստանալով՝ միայն իրենց երեխան չէ։ Մինչդեռ երեւույթը անհանգստացնող է, այնպես, ինչպես հայալեզու միջավայրում ապրող, բայց մայրենիի փոխարեն օտար լեզվով խոսքեր արտասանող երեխաների խնդիրը։
Իրավիճակի վերաբերյալ Հանրապետական մանկական վերականգնողական կենտրոնի հոգեբան Լիլյա Անթառանյանը մեզ հետ զրույցում ասաց. «Երբ երեխայի խոսքը ձեւավորված չի լինում, ու նրա վրա տարբեր լեզուների ազդեցություն է լինում՝ երեխան չի կողմնորոշվում՝ որ լեզվով ընկալի ու արտաբերի խոսքը, եւ իր ուղեղում «քաոս» է ստեղծվում։ Խոսքի ձեւավորման փուլը բարդ փուլ է»։
Մասնագետը նկատում է նաեւ, որ, բացի այդ, մուլտֆիլմերը շրջապատի հետ շփման խնդիրներ են առաջացնում, որովհետեւ շփման միջոցը դառնում է էկրանը, իսկ մարդկային էմոցիաները, կոնտակտը բացակայում են, ինչը հանգեցնում է շփման խանգարումների։ Ընդ որում, անկարեւոր չէ այն, որ այդ էկրանը հեռախոսի կամ դյուրակիր համակարգչի վրա է, եւ երեխան դիտում է շատ մոտ տարածությունից. «Ստացվում է՝ մուլտֆիլմերի դիտման հետեւանքով շփումը պակասում է, խոսքն էլ ուշ է ձեւավորվում»։
Խոսքից ու կոնտակտից զատ, շատ դեպքերում զբաղմունքի հիմնական միջոց հանդիսացող մուլտֆիլմերը երեխայի ագրեսիվ կամ մեկ այլ վատ երեւույթի դրսեւորման պատճառ են դառնում։ «Պայմանավորված մուլտֆիլմի սցենարով՝ նաեւ վարքի կրկնօրինակում է տեղի ունենում։ Այն, ինչ երեխան տեսնում է մուլտֆիլմում, որպես օրինակ է ընդունում, հերոսները դառնում են նրա համար, այսպես ասած, հեղինակություն, ու իր տեսածն առօրյայում սկսում է վերարտադրել»,—նկատեց հոգեբանը։
Նա խորհուրդ է տալիս ծնողներին երեխաներին առաջարկել տարիքին համապատասխան եւ անպայմանորեն ագրեսիա չպարունակող մուլտեր։ Ասում է՝ նախընտրելի է, որ խոսքի ձեւավորման փուլում գտնվող երեխան դիտի իր միջավայրին համապատասխան լեզվով մուլտֆիլմեր, որի մեջ ավելի շատ խոսք, այլ ոչ թե անընդհատ կրկնվող գործողություն լինի։ Ընդ որում՝ Լիլյան ընդգծում է, որ դրանք պետք է լինեն սահմանափակ տեւողությամբ։ Իսկ դիտման ընթացքում, կարեւոր է, որ ծնողը ընկերակցի երեխային՝ բացատրի, մեկնաբանի։ «Այդ կերպ երեխան կոնտակտից չի կտրվում։ Եթե շփում լինում է՝ մուլտֆիլմերը խնդիր շատ չեն առաջացնում»,–նշեց մեր զրուցակիցն ու ավելացրեց, որ եթե հայերեն խոսքեր կան երեխայի բառապաշարում ձեւավորված, ապա երկրորդ լեզվով արտահայտվող բառերը ուրախանալու առիթ կարող են տալ, բայց եթե ոչ՝ ապա դա արդեն անհանգստացնող է։ Ուրեմն՝ երեխայի աշխարհը մուլտերի աշխարհն է, որտեղ նա ապրում է կոնտակտից կտրված։
Լիլյա Անթառանյանը խնդրո առարկա հանդիսացող հարցը համարում է դարի խնդիր։ Ասում է՝ երեխայի՝ խոսքի զարգացման հապաղման գանգատով իրեն դիմող ծնողների թիվը զգալի է, ինչը նորմալ չէ։

20-09-2019





23-10-2019
Հայաստանը զբոսաշրջային քարտեզի վրա
Ինչպիսի քայլեր են արվում մեր երկրի վարկանիշը բարձրացնելու ...


23-10-2019
Հովհաննես Թումանյանի «բարի ուժի» փիլիսոփայությունը
Լիակատար ներումը հնարավոր է դարձնում «սիրելը»

Մինչ հայոց ...


23-10-2019
Ներքաղաքական կյանքն ընթանում է բնականոն հունով
Խորհրդարանական ուժերը՝ տեղական իրադարձությունների մասին

Թամարա ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ
t.muradyan@hhpress.am


Ինչպիսի՞ն է ...


23-10-2019
Թյուրքալեզու երկրների հավաք՝ Մերձավոր Արեւելքն ու Կովկասը վերահսկելու օրակարգով
Համաթուրքական համերաշխության ներքին անհամերաշխությունը

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Պետք է խոսել ...


23-10-2019
Սառույց հալեցնելու աղի փոխարեն կերակրի՛ աղ օգտագործեք
Եթե, իհարկե, թանկ է առողջությունը

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Գաղտնիք հայտնաբերած ...


23-10-2019
Քրդերը մնացել են մենակ թուրքական թնդանոթների դեմ
Հասկանալի չէ, թե երբ քրդերը կազատվեն թուրքական իշխանության ...


23-10-2019
Բիզնես... կարմիր գծերին
Երեւանի փողոցներում՝ հատկապես կենտրոնում, կարմիր գծերին հաճախ կարելի է ...



23-10-2019
Վաշինգտոնն ու Մոսկվան ասացին իրենց խոսքը. ո՞րն է լինելու լուծումը
Եվ ինչ նոր սադրանքների կդիմի ...

23-10-2019
Գինու արտահանումն աճել է
Հայկական արտադրանքը կներկայացվի ...

23-10-2019
«Դրախտի դարպասը»՝ Արցախի էկրանին
Դավիթ ՄԻՔԱՅԵԼՅԱՆ
d.miqayelyan@hhpress.am



23-10-2019
Ռազմական խաղերում Հայաստանն ունի 1 մեդալ
Եվս մի քանիսի ակնկալիք

USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +18... +20
ցերեկը +25... +27

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO