Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

20.11.2019
ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ


Բուհերն իրենք պետք է ապահովեն իրենց գոյության ուղիները

Մտորումներ Հայաստանի ներկայիս կրթական համակարգի զարգացման մասին

Այս տարի նշվում է Երեւանի պետական համալսարանի 100-ամյակը։ Համալսարանը բացվեց որպես բազմակողմանի գիտական ուղղությունների եւ մասնագիտությունների բուհ, որտեղ կային ե՛ւ հումանիտար, ե՛ւ ագրարային, ե՛ւ բժշկագիտական, ե՛ւ բնական գիտությունների ուղղություններ։ Մինչեւ գյուղատնտեսական եւ բժշկական ինստիտուտների հիմնադրումը այս ֆակուլտետները մյուս ուղղությունների հետ միասին ԵՊՀ—ի անբաժան մասերն էին։
Համալսարանական այս ձեւը այն ժամանակվա համար ընդունելի էր, առաջատար եւ արդիական։ Ունենալով դասախոսական եւ կազմակերպչական երկար տարիների փորձ, աշխատելով եւ ղեկավարելով մի շարք բուհեր Ռուսաստանում, Ֆրանսիայում եւ Վրաստանում՝ ԵՊՀ հիմնադիր—ռեկտոր Յ. Ս. Ղամբարովը հիմք ընդունեց Հայաստանի համալսարանի ստեղծման համար հենց այդ ձեւը, որովհետեւ երիտասարդ հանրապետության համար անհրաժեշտություն կար արագ ունենալու մասնագետներ ամենատարբեր բնագավառների համար։
Այս նպատակների իրագործման համար նա Ռուսաստանից եւ արտերկրից հրավիրեց լավագույն հայ դասախոսներին։
Համեմատելով այն ծանր ժամանակաշրջանը Հայաստանի ներկայիս բուհական կյանքի հետ՝ կարելի է ասել, որ ներկայիս բուհերը շատ բան կարող են ընդօրինակել այն ժամանակաշրջանից, հատկապես՝ մարզերի պետական համալսարանները։
Բացի Երեւանից, մարզերում՝ Գյումրիում, Վանաձորում, Գորիսում, Գավառում ստեղծվել են մի շարք պետական համալսարաններ, ինչպես նաեւ Իջեւանում բացվել է ԵՊՀ մասնաճյուղը։ Սակայն սրանցից գրեթե ոչ ոք լիովին չի համապատասխանում պետական համալսարանի բարձր անվանը եւ կարգավիճակին։ Մի մասը, որը ի սկզբանե եղել է մանկավարժական ինստիտուտ, ներկայումս շարունակում է պահպանել մանկավարժական ինստիտուտի կարգավիճակը՝ ուշադրություն դարձնելով միայն մանկավարժության վրա եւ զարգացնելով մագիստրատուրա եւ ասպիրանտուրա հենց մանկավարժության գծով։ Եվ դա՝ չնայած այն բանին, որ հայերի միտքը կարող է զարգանալ ե՛ւ միջուկային ֆիզիկայի, ե՛ւ տիեզերական, ե՛ւ ռազմատեխնիկական, ե՛ւ աստղագիտական ու այլ ոլորտներում։
Օրվա պահանջն է, որ մարզերի բուհերը լինեն մոբիլ, բազմակողմանի զարգացած եւ հիմնվեն ոչ միայն հումանիտար մասնագիտությունների (իրավաբանություն, բանասիրություն, տնտեսագիտություն, մանկավարժություն եւ այլն) վրա, որոնց պահանջը Հայաստանի շուկայում արդեն իսկ սպառվել է։
Հասկանալի է, որ պետությունն ամեն կերպ աջակցում է մարզերի բուհերին՝ նրանց օգնելու համար ստեղծելով հիմնադրամներ եւ հոգաբարձուների խորհուրդներ։ Սակայն պետության պահանջն է, որ բուհերը տան որակյալ, պահանջարկ ունեցող «արտադրանք», ինչպես նաեւ տեղերում ստեղծվեն գիտահետազոտական եւ գիտակրթական կազմակերպություններ, որպեսզի տեղերում զարգանա գիտությունը, երիտասարդությունը գործ ունենա տեղերում եւ չլքի իր բնակավայրը՝ գալով եւ կուտակվելով Երեւանում։
Մարզերի բուհերի ղեկավարությունը, որակյալ կրթությունից բացի, պետք է պատասխանատու լինի շրջանավարտի աշխատանքի տեղավորման հարցում։ Անհրաժեշտ է այնպես կազմակերպել աշխատանքները, որ ավարտելուց հետո շրջանավարտն ունենա իրեն համապատասխան աշխատանք։
Երեւի թե ժամանակը հասունացել է, որպեսզի բուհերը ոչ միայն «նստեն» պետության վզին, այլեւ նախաձեռնությամբ հանդես գան՝ ստեղծելով նոր պահանջվող մասնագիտություններ, հաշվի առնելով մարզերի պահանջը եւ աշխարհագրական—բնագիտական դիրքը, զարգացնելով տուրիստական, առողջապահական, էկոլոգիական, գյուղատնտեսական, բարձր տեխնոլոգիաների եւ այլ ոլորտներ։ Որովհետեւ պետությունը բուհերին հնարավորություն է տվել ինքնուրույն ստեղծելու ներկայումս առաջնային մասնագիտություններ եւ ուղղություններ, որոնք կգտնեն նաեւ իրենց ներդրողին։
Բուհերն իրենք պետք է ապահովեն իրենց գոյության ուղիները՝ ստեղծելով նոր մասնագիտություններ եւ փակելով պակասորդը։
Ստեփան ԿԵՐՏՈՂ
ՀՀ եւ ՌԴ պատմական
գիտությունների դոկտոր

31-10-2019





19-11-2019
Տարածաշրջանը՝ ռազմաքաղաքական ծավալումների սպասումներում
Հայաստանի դերը կարող է անսպասելիորեն առաջնային դիտարկվել

Արմենուհի ...


19-11-2019
ՀԱԷԿ-ը մտադիր է աշխատած միջուկային վառելիքի կառավարման ի՛ր ծրագիրն անել
Չոր պահեստարանի չորրորդ հերթի շինարարությունն էլ կսկսենք

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am




19-11-2019
Կոռուպցիայի դեմ պայքարի ինստիտուցիոնալ հիմքերը
Ձեւավորվում է կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողվի առաջնային կազմը

Լուսինե ՄԽԻԹԱՐՅԱՆ
l.mkhitaryan@hhpress.am




19-11-2019
Կառավարությունը կրթության եւ գիտության ոլորտում գնալու է վճռական, սկզբունքային եւ հետեւողական փոփոխությունների
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի մոտ տեղի է ունեցել խորհրդակցություն, որի ...


19-11-2019
Քննարկել են համագործակցության զարգացման հարցեր
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը երեկ ընդունել է Համաշխարհային մաքսային կազմակերպության ...


19-11-2019
Ովքե՞ր են եղանակի մասին տեղեկանում «առաջին ձեռքից»
Գարնան առաջին ամպրոպների հետ Գագիկ Սուրենյանի համար կյանքը ...


19-11-2019
Խաղաղության աղավնին՝ դպրոցի բակում
Հերիկի դպրոցը կոչվեց Արցախի հերոս Ռոբերտ Աբաջյանի անունով




19-11-2019
Ոսկու փոխարեն՝ արեւային էներգիա
Տարածքի կոնսերվացման նպատակով ավելի քան ...

19-11-2019
Եթե ապրում ես, ուրեմն ապրում ես կայացած երազանքի մեջ
«Վերնիսաժում» նստած՝ աշխարհը պտտում է իր ...

19-11-2019
Պատվաբեր առաքելություն
Արթուր Ալեքսանյանը դարձավ
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +18... +20
ցերեկը +25... +27

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO