Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

20.11.2019
ՆԵՐՔԻՆ ԿՅԱՆՔ


Ինչպիսի՞ն է հետհեղափոխական Հայաստանի պետական բյուջեն

Քննարկումներին պատգամավորների ավելի վաղ ներգրավումն անհրաժեշտություն է

Վերջին օրերին տեղի ունեցան «ՀՀ 2020 թվականի պետական բյուջեի մասին» ՀՀ օրենքի նախագծի նախնական քննարկումները։ Ըստ նախագծի՝ հաջորդ տարվա պետական բյուջեի նախագծի եկամտային մասը կազմելու է 1 տրլն 697 մլրդ դրամ կամ 3.56 մլրդ դոլար, իսկ ծախսային մասը՝ 1 տրլն 880 մլրդ դրամ։ Բյուջեի նախագծի վերաբերյալ «ՀՀ»—ն զրուցել է ԱԺ ֆինանսավարկային եւ բյուջետային հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Մանե Թանդիլյանի հետ։
–Ինչպե՞ս կբնորոշեք բյուջեի նախագիծը։ Որո՞նք են դրա հիմնական առանձնահատկությունները։
–Բյուջեի նախագիծը եւ նպատակադրումները խիստ պահպանողական են՝ համեմատած կառավարության հռչակած նպատակադրումների եւ հռետորաբանության հետ։ Մենք այս տարի էլ գրանցել ենք բյուջեի եկամուտների աճ մոտ 10 տոկոսով, սակայն ծախսերի կատարման եւ պլանավորման մասով ունենք լրջագույն թերացումներ, որոնք անպատիժ չեն մնալու հետագա տնտեսական միջավայրի համատեքստում։
–Եկամտային մասի նման աճը տեղավորվո՞ւմ է, արդյոք, հայտարարված «տնտեսական հեղափոխության» տրամաբանության մեջ։
–Եկամտային մասի աճի համար կա հիմնական երկու կոմպոնենտ՝ հարկատուների բարեխղճության աճ եւ կոռուպցիայի դեմ հայտարարված պայքարի ազդեցություն։ Բարեխիղճ հարկատուների աճը կապված է հետհեղափոխական շրջանում պետական համակարգի նկատմամբ վստահության աճի հետ։ Սակայն սա մի հնարավորություն է, որը անարդյունավետ կառավարման պատճառով կարող է դադարել գործոն լինելուց։ Իսկ վարչարարության միջոցով իրականացվող ստվերի կրճատմանն ուղղված քայլերը անբավարար են՝ հաշվի առնելով կանխատեսվող 0.3 տոկոս հարկեր/ՀՆԱ հարաբերակցության աճը։
–Նախատեսվում է ավելացնել հատկացվող միջոցների չափը մասնավորապես առողջապահության, կրթության եւ սոցիալական անվտանգության մասով։ Այս ուղղությամբ հատկացումների ավելացումները լուծո՞ւմ են, արդյոք, երկրի առջեւ ծառացած հիմնական մարտահրավերները։
–Զուտ գումարային հատկացումների ավելացումը դեռ չի նշանակում խնդիրների լուծում, եթե դրանք ուղղված չեն երկարաժամկետ կտրվածքով ազդեցություն ունենալու նպատակին։ Կարճաժամկետ հատվածում որոշակի տեղաշարժ կլինի, սակայն դրանց ազդեցությունը զգալի չի լինի առանց համակարգերի ներդրման եւ բարեփոխումների։ Ցավոք, համակարգային ազդեցություն ունեցող բարեփոխումների առկայություն կամ ֆինանսավորում այս բյուջեով նախատեսված չէ։ Գոյություն ունեցող կանոնակարգերի շրջանակներում հնարավոր չէ երկրի առջեւ ծառացած տվյալ ոլորտների մարտահրավերները լուծել։
–Աշխատելով որպես նախարար՝ արձանագրել եք, որ պատգամավորները քննարկումներին միանում են ավելի ուշ, երբ հիմնական աշխատանքներն արդեն արված են լինում։ Մի առիթով նշել եք, որ պետք է վերանայվեն բյուջետային գործընթացի փուլերը, եւ ԱԺ—ն իր մասնակցությունն ավելի վաղ սկսի։ Հիմա ուշացա՞ծ եք համարում բյուջեի նախագծի ներկայացումը, թե՞ դեռ անելիքներ կլինեն այդ ուղղությամբ։
–Շատ ճիշտ եք արձանագրել, որ պատգամավորների մասնակցության փուլը բավականին ուշացած է բյուջետային քննարկումների ցիկլում։ Այս պահին նաեւ կառավարության հետ ենք խորհրդակցում այդ հարցով, քանի որ կառավարությունն է հաստատում ժամանակացույցը՝ օրենքով սահմանված կարգով եւ ժամկետներում։ Մենք քննարկում ենք այն պատեհաժամ դարձնել պատգամավորների ներգրավման առումով։ Այստեղ պետք է հաշվի առնել նաեւ կառավարության աշխատանքների ծավալը եւ անհրաժեշտ տեղեկատվության հասանելիության՝ օբեկտիվորեն հնարավոր ժամկետները։
–Բավարա՞ր են, արդյոք, խորհրդարանին տրված լիազորությունները պետական բյուջեի հաստատման փուլում ազդեցություն ունենալու համար։ Ինչպիսի՞ շեշտադրումներ կմտցնեիք ներկայացվող նախագծում։
–Ժամանակի առումով քննարկումները խիստ ինտենսիվ են իրականացվում։ Սա հնարավորություն չի տալիս բոլոր պատգամավորներին ավելի համապարփակ եւ ամբողջական պատկերացում կազմել բյուջեի մասին, եւ, հետեւաբար, արդյունավետության խնդիր է առաջանում։ Ինչպես նշեցի, այս առումով պետք է վերանայել բյուջեի կազմման, քննարկման եւ հաստատման շրջափուլը։
Նաեւ շատ կարեւոր եմ համարում ոչ ֆինանսական կատարողական հիմնական ցուցանիշների կարեւորության ընդգծումը։ Ցավոք, կառավարությունում դեռեւս ամբողջական իմաստավորված չէ դրա կարեւորությունը, բայց ուրախությամբ պետք է նշեմ, որ ԱԺ որոշ պատգամավորներ՝ թե ընդդիմադիր, թե իշխանական, բավականին հետեւողական են այս հարցում, եւ հենց դրա շնորհիվ է նաեւ, որ հույս եմ հայտնում՝ կառավարությունը կվերանայի իր վերաբերմունքն այս խնդիրների մասով, եւ մենք կունենանք հստակ արձանագրված կատարողական ցուցանիշներ եւ դրանց կատարման վերաբերյալ պատշաճ հաշվետվողականություն։
Զրուցեց Լուսինե ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԸ
l.mkhitaryan@hhpress.am

09-11-2019





20-11-2019
Չոր պահեստարանի շահագործման լիցենզիան կերկարաձգվի եւս 30 տարով
Բայց ոչ թե միանգամից, այլ՝ փուլ առ փուլ

Արմենուհի ...


20-11-2019
Համաշխարհային ուժերը կենտրոնանում են տարածաշրջանում
Ի՞նչ լուծումներ են նախանշված հակամարտությունների հարցում

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Ակնհայտ ...


20-11-2019
«Արմենպրեսի» «բրենդը»
Մեր օրերում շատ մոդայիկ է դարձել անգլերեն «BRAND» բառի ...


20-11-2019
Անհատի ու ազգի ներքին անազատությունը եւ դրանից ձերբազատվելու հնարավոր եղանակները
Էդվարդ Աթայան (1932-2002), փիլիսոփա, լեզվաբան, ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս



20-11-2019
Վարչապետը հանդիպում է ունեցել ռուսական առաջատար ԶԼՄ-ների ներկայացուցիչների հետ
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը կառավարությունում հանդիպում է ունեցել Հայաստանում գտնվող ...



20-11-2019
Ի՞նչ հարցեր կլուծի բալային համակարգի ներդրումը
Օրենսդրական կարգավորումներից մինչեւ ...

20-11-2019
Քարավազի (Խուդափերին) հին կամուրջը՝ Արաքսի վրա...
Այստեղով է եղել հիմնական կապը Արցախի եւ ...

20-11-2019
Լիբանանը փորձում է հաղթահարել ճգնաժամը
Ազգային շարժման ներկայացուցիչները ...

20-11-2019
Հայաստանի հակադոպինգային կառույցը կդառնա բացարձակապես անկախ
Վերջերս Լեհաստանում անցկացված ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +18... +20
ցերեկը +25... +27

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO