Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

20.03.2019
ԱՇԽԱՐՀ


Տնտեսական ճգնաժամը սպառնում է նաեւ զարգացող երկրներին

Հոկտեմբերի վերջին Թուրքիայի վիճակագրական կենտրոնի վերջին տվյալների համաձայն՝ այդ երկրում սղաճը հատել է 25 տոկոսի սահմանը՝ կազմելով 25,54 տոկոս, ինչը աննախադեպ է վերջին 16 տարիներին։ Թեեւ իշխանությունները խոստացել էին, որ սղաճը հասցնելու են 10 տոկոսի, այն պայմանավորելով Թուրքիայի դեմ ԱՄՆ—ի ճնշումներով, մասնավորապես ամերիկացի հոգեւորական Բրանսոնի կալանքով, սակայն իրականում այն պայմանավորված է այլ, ներքին գործոններով ու վարվող տնտեսական քաղաքականությամբ։ Թուրք տնտեսագետները ստեղծված իրավիճակը պատճառաբանում են ֆինանսական ոչ ճիշտ քաղաքականությամբ՝ սղաճի բարձր տոկոսի առկայությամբ բանկերի տոկոսների մակարդակը ցածր պահելով, ֆինանսական շուկաներում Կենտրոնական բանկի անկախության վերաբերյալ մտահոգություններով եւ այլն։
Թուրքիայում տնտեսական անկումը ստիպեց իշխող «Արդարություն ու զարգացում» կուսակցությանը հունիսի 24–ին Թուրքիայում նախագահական եւ խորհրդարանական վաղաժամկետ ընտրություններ անցկացնել, որոնք պետք է տեղի ունենային 2019թ. նոյեմբերին։ Սակայն սղաճն ու ազգային արժույթի անկումը կասեցնելու ուղղությամբ քայլերն առայժմ դրական արդյունք չեն արձանագրում։ Նման պայմաններում, բնականաբար, ինչպես նշել է «Ֆայնեյշլ թայմս» օրաթերթը, սպառողական ապրանքների ու ծառայութունների լուրջ գնաճ է արձանագրվել՝ ընթացիկ տարվա ամռանը կենցաղային ապրանքների գնաճը կազմել է 37,9 տոկոս, տրանսպորտինը՝ 32, իսկ սննդամթերքինը՝ 29,3։ Եթե հաշվի առնենք նաեւ փորձագետների կանխատեսումներն առ այն, որ հաջորդ տարվա առնվազն առաջին ամիսներին տնտեսական անկումը շարունակվելու է, ապա կարելի է արդարացված համարել Էրդողանի շտապողականությունը, որովհետեւ այս պայմաններում նա եւ իր կուսակցությունը չէին կարողանա հաղթել ընտրություններում։ Ի դեպ, տնտեսագետները ստեղծված պատճառներից են համարում Կենտրոնական բանկի անկախության կրճատումը, ինչը տեղի է ունեցել 2017թ. սահմանադրության մեջ տեղի ունեցած փոփոխությունների հետեւանքով։ Ակնհայտ դարձավ նաեւ, որ թուրք պաշտոնյաների պնդումը, թե երկրի տնտեսության անկման պատճառը ԱՄՆ սահմանափակումներն ու ճնշումներն են, եւս անհիմն էին։
Թուրքիայի կենտրոնական բանկի նախագահի հաշվարկները սղաճի վերաբերյալ եւս բնավ չեն համապատասխանում տեղի ունեցող տնտեսական զարգացումներին ու գործընթացներին։ Դեռեւս ընթացիկ տարվա հունիսին ներկայացրած ֆինանսական գործունենության հերթական զեկուցագրում նա նշել էր, որ սղաճը մինչեւ տարեվերջ 13,4 տոկոս է կազմելու, իսկ մինչ այդ կանխատեսել էր 8,4 տոկոս։ Իսկ վերջին զեկուցագրում նշել էր 23,5 տոկոս, որի ոչ ճիշտ լինելն արդեն փաստ է։ Մասնագետները Թուրքիայում տնտեսական վատթարացման պատճառ են համարում նաեւ «Credit Rating»—ի վարկանիշում այդ երկրի դիրքերի զգալի նահանջը, ինչը նշանակում է, որ մեծացել են ներդրումների ռիսկերը։
Թուրքիայի ֆինանսների նախարար Բարեթ Ալբայրաքը խոստանում է, որ 2019թ. սղաճը 10 տոկոսից ցածր է լինելու, ինչը մասնագետները գրեթե անհնար են համարում։ S&P կենտրոնի կանխատեսմամբ՝ 2019թ. Թուրքիայի տնտեսական անկումը կշարունակվի, ինչը պայմանավորված է դոլարի հանդեպ թուրքական լիրայի 40 տոկոս անկումով։ Հանգամանք, որը լուրջ ճնշում է մասնավոր հատվածի վրա։ Ըստ նշյալ կանխատեսման՝ նման իրավիճակից մեծապես տուժում են նաեւ բանկերը, քանի որ նրանց ֆինանսական գլխավոր աղբյուրը օտարերկրյա ներդրումներն են, որոնք կատարվում են դոլարով ու եվրոյով։
Ինչպես նշվեց, տնտեսագետները Թուրքայում տիրող տնտեսական իրավիճակի վերաբերյալ շեշտում են, որ առաջիկայում անկումը շարունակվելու է, ինչը մեծ հավանականությամբ կարող է բացասաբար ազդել նաեւ զարգացող այլ երկրների վրա, որը պայմանավորում են Թուրքիայի 80 միլիոն սպառողական շուկայով եւ աշխարհի տնտեսության մեկ տոկոսը կազմելով։

Էմմա ԲԵԳԻՋԱՆՅԱՆ

07-11-2018





20-03-2019
Ավելի թափանցիկ եւ արդյունավետ պետական գնման համակարգ
Խորհրդարանականները կողմ են վերահսկողության մեխանիզմների մեծացմանը

ԱԺ ֆինանսավարկային ...


20-03-2019
«Մոսկվայի պետական համալսարանն ինձ համար հարազատ կրթօջախ է»
Հանրապետության նախագահ Արմեն Սարգսյանը երեկ հյուրընկալել է Մոսկվայի Միխայիլ ...


20-03-2019
Հյուրընկալել է Լեւոն Արոնյանին
Հանրապետության նախագահ Արմեն Սարգսյանը երեկ հյուրընկալել է Հայաստանի առաջատար ...


20-03-2019
Ավելի խորացնել երկկողմ հարաբերությունները
ՀՀ ԱԺ նախագահը հանդիպել է Բունդեսթագի նախագահի հետ



20-03-2019
Ընդունել է ամերիկահայ գործարար եւ բարերար Ջեյմս Թուֆենկյանին
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը երեկ ընդունել է ամերիկահայ գործարար, բարերար ...


20-03-2019
Քննարկվել են համագործակցության ընդլայնմանը վերաբերող հարցեր
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ընդունել է Գերմանական զարգացման բանկի (KfW) ...


20-03-2019
Տավուշի նորանշանակ մարզպետը՝ Մայր Աթոռում
Երեկ Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Երկրորդ Ծայրագույն պատրիարք եւ Ամենայն հայոց ...



20-03-2019
Ինը տասնյակ ներդրումային ծրագիր՝ քննարկման փուլում
Տեղի է ունեցել ՀՀ վարչապետ Նիկոլ ...

20-03-2019
Իրանը Թուրքիայի հետ համատեղ գործողություններին չի մասնակցել
Երեկ թուրքական ԶԼՄ—ները, այդ թվում՝ TRT լրատվական ...

20-03-2019
«Միշտ ձգտել եմ նոր մարտահրավերների»
Ֆուտբոլի Հայաստանի ազգային հավաքականի կազմում 14 ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +4... +6
ցերեկը +15... +17

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO