Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

17.06.2019
ԱՅԼՔ...


Անձեռնմխելիություն՝ նաեւ լիազորությունների ավարտից հետո

Ինչ երաշխիքներ է սահմանում ավիացիոն միջազգային բյուրոն

Երբ տեղեկացրեցինք, որ ԵԱՏՄ երկրները ավիացիոն ոլորտում միջազգային բյուրո են ստեղծում՝ պատահարներն ու լուրջ միջադեպերը քննելու համար, ասացինք նաեւ, որ բյուրոյի նախագահն ու աշխատակիցները միջազգային ծառայողներ կհամարվեն, կողմերից յուրաքանչյուրի տարածքում կօգտվեն սոցիալական երաշխիքներից, արտոնություններից ու անձեռնմխելիությունից։
Փորձենք հասկանալ, թե ի՞նչ ծավալի անձեռնմխելիության մասին է խոսքը։
Նախ՝ բյուրոյի աշխատակիցները միջազգային ծառայողներ համարվելով՝ իրենց լիազորություններն իրականացնելիս չպետք է հայցեն կամ ստանան ցուցումներ պետական իշխանության մարմիններից, ինչպես նաեւ երրորդ պետությունների իշխանություններից եւ այլ անձանցից ու կազմակերպություններից։ Նրանք պետք է զերծ մնան ցանկացած գործողությունից, որը համատեղելի չի իրենց՝ միջազգային ծառայողի կարգավիճակի հետ։ Զուգահեռաբար, չպետք է խառնվեն նաեւ տվյալ պետության ներքին գործերին։
Գանք անձեռնխելիության հարցին։ Պարզվում է՝ բյուրոն ու դրա գույքն «օգտվում են ցանկացած տեսակի վարչական կամ դատական միջամտությունից»։ Բացառություն կարող է լինել, եթե բյուրոն ինքը հրաժարվի անձեռնմխելիությունից։ Բյուրոյի շենքը, արխիվն ու փաստաթղթերը, այդ թվում՝ ծառայողական նամակագրությունը, անկախ դրանց գտնվելու վայրից, ենթակա չեն խուզարկության, բռնագրավման, առգրավման կամ ցանկացած այլ տեսակի միջամտության։ Ավելին՝ գտնվելու վայրի պետության իշխանության եւ կառավարման համապատասխան մարմինների ներկայացուցիչները չեն կարող մուտք գործել բյուրոյի տարածք։ Դա պետք է թույլ տա միայն բյուրոյի նախագահը կամ նրան փոխարինող անձը՝ այն էլ համաձայնեցված պայմաններով։ Եթե, իհարկե, ասենք հրդեհ չէ։
Ի դեպ, ու որպեսզի տարակարծիք մեկնաբանությունների դաշտ չբացվի, հստակեցվում է, թե բյուրոյի մարմինների տարածքները չեն կարող հանգրվան լինել այն անձանց համար, որոնք ցանկացած կողմի օրենքներով գտնվում են հետապնդման մեջ։
Փաստորեն, բյուրոյի տարածքները մեծածավալ անձեռնմխելիություն ունեն։ Բայց դա իրավունք չի վերապահում դրանք օգտագործել բյուրոյի գործառույթների հետ անհամատեղելի նպատակներով։
Բյուրոյի աշխատակիցների անձեռնմխելիության տիրույթը այսքանով չի սահմանափակվելու։ Գործը հասնելու է մինչեւ դիվանագիտական անձեռնմխելիության։ Օրինակ՝ բյուրոյի նախագահը եւ նրա հետ բնակվող ընտանիքի անդամները, եթե նրանք տվյալ պետության քաղաքացի չեն, օգտվում են արտոնություններից եւ անձեռնմխելիությունից այն ծավալով, որը նախատեսված է դիվանագիտական գործակալի եւ նրա ընտանիքի անդամների համար «Դիվանագիտական հարաբերությունների մասին» 1961թ. ապրիլի 18—ի Վիեննայի կոնվենցիայով։
Այլ իրավունքներ էլ կան։ Ասենք՝ բյուրոյի նախագահը եւ աշխատակիցները ենթակա չեն քրեական, քաղաքացիական եւ վարչական պատասխանատվության իրենց պարտականությունների ընթացքում արված բոլոր գործողությունների, գրավոր կամ բանավոր հայտարարությունների համար (նկատենք նաեւ, որ վարչական, քաղաքացիական եւ քրեական անձեռնմխելիությունը պահպանվում է նաեւ նրանց լիազորությունների ավարտից հետո,—Ա.Մ.)։ Բացառությամբ մի դեպքի՝ ճանապարհատրանսպորտային պատահարի հետ կապված վնասների հատուցման։ Բացի այս՝ ազատվում են աշխատավարձերի եւ բյուրոյի տված այլ վճարումների հարկումներից, ազատվում են պետական պարտականություններից։
Նկատենք, որ հայկական կողմը ամրագրել է, սակայն, որ ավիացիոն պատահարների քննության հարցերով միջազգային բյուրոյի ստեղծման համաձայնագրով (հավելվածով) պետական պարտականություններից ազատվելու դրույթը չի կիրառվի ՀՀ քաղաքացիների նկատմամբ։
Հարց է ծագում՝ իսկ կա՞ն դեպքեր, երբ բյուրոյի աշխատակիցները կարող են զրկվել անձեռնմխելիությունից։ Դատելով համաձայնագրից՝ այո՛, կան։ Այն դեպքում, երբ անձեռնմխելիությունը խոչընդոտում է արդարադատության իրականացմանը, եւ «անձեռնմխելիությունից զրկելը չի վնասում այն նպատակներին, որոնց համար այն հատկացվել էր»։
Իսկ անձեռնմխելիությունից զրկողը ո՞վ է։ Դարձյալ ըստ նույն աղբյուրի, բյուրոյի նախագահը, բյուրոյի նախագահի առաջին տեղակալը եւ տեղակալը անձեռնմխելիությունից զրկվում են ղեկավար խորհրդի կողմից։ Բյուրոյի աշխատակիցը անձեռնմխելիությունից զրկվում է բյուրոյի նախագահի կողմից։
Հավելենք նաեւ, որ բյուրոյի նախագահն ու աշխատակիցները իրավունք չունեն զբաղվել ձեռնարկատիրական եւ իրենց կամ այլ անձանց համար շահ հետապնդող ցանկացած այլ գործունեությամբ։ Գիտական, ստեղծագործական ու մանկավարժական գործունեությամբ կարող են զբաղվել։ Բայց այս դեպքում արդեն կհարկվեն։
Ի հավելումն որոշ սոցիալական երաշխիքների անդրադառնանք։ Բյուրոյի նախագահի եւ աշխատակիցների կենսաթոշակային ապահովումը այն երկրի օրենսդրության համաձայն է լինելու, որի քաղաքացին է ինքը։ Բյուրոյում աշխատելու ժամանակահատվածն էլ հաշվարկվում է իբրեւ աշխատանքային ստաժ։
Ինչ վերաբերում է ապահովագրական վճարներին. ասվում է, թե բյուրոյի նախագահի եւ բյուրոյի աշխատակիցների օգտին սոցիալական ապահովագրության նպատակով վճարվող ապահովագրական գումարները (բացի կենսաթոշակային ապահովագրությունից) հենց բյուրոյի բյուջեի հաշվին են արվում՝ բայց գտնվելու վայրի պետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով։ Բյուրոյի նախագահը, առաջին տեղակալն ու տեղակալը ապահովված կլինեն տրանսպորտով՝ դարձյալ բյուրոյի բյուջեի հաշվին։ Բժշկական ապահովագրություն էլ կլինի։ Բժշկական սպասարկումը նույնպես կարվի բյուրոյի բյուջեի հաշվին՝ բժշկական հաստատության կողմից՝ ապահովագրական կազմակերպության հետ կնքված կամավոր բժշկական ապահովագրության պայմանագրի հիման վրա։
Սոցիալական մեկ այլ երաշխիք էլ կա. ծառայողական բնակելի տարածքները նույնպես կտրամադրվեն բյուրոյի բյուջեի հաշվին, եթե, իհարկե, աշխատակիցը գտնվելու վայրի պետության քաղաքացին չէ։
Բյուրոն այս բոլոր՝ սոցիալական եւ ոչ սոցիալական երաշխիքներն ամրագրում է, որպեսզի աշխատակիցը որեւէ իշխանությունից քաղաքական կախման մեջ չլինելով եւ, առանց բժշկական, տրանսպորտային, բնակարանային ծախսերի մասին մտածելու, հանգիստ կարողանա անցնել իր մասնագիտական կարողությունների կիրառմանը։
Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ

27-12-2018





15-06-2019
Հանրային վերահսկողությունը՝ կանխարգելիչ եւս մեկ միջոց
Քաղաքացու արձանագրած ճանապարհային կանոնների խախտումներին կտրվի իրավական գնահատական

Լուսինե ...


15-06-2019
Տավարի մսի մաքսատուրքը 61.5 տոկոսով նվազել է, գառի մսինը՝ սառեցվել
Ինչ կտա ՀՀ-ին ԵԱՏՄ-ԻԻՀ ազատ առեւտրի գոտու ստեղծման ...


15-06-2019
Շների, շնատերերի եւ Ծիծեռնակաբերդի զբոսայգու մասին
Գաղտնիք չէ, որ մեր մայրաքաղաքում վերջերս թափառող շները շատացել ...


15-06-2019
Խորհրդարանական մշակույթի ժողովրդավարացման հիմնախնդիրները՝ արժեբանական չափման ներքո
Հարցազրույց քաղաքական գիտությունների դոկտոր Մարիամ Մարգարյանի հետ

Խորհրդարանական ...


15-06-2019
Կանխարգելե՞լ, թե՞ գնալ հետեւանքները վերացնելու ճանապարհով
Օրինագիծը միտված է սպառողների իրավունքների պաշտպանությանը

Լուսինե ՄԽԻԹԱՐՅԱՆ
l.mkhitaryan@hhpress.am


«Շատ ...


15-06-2019
Դանիիլ Խարմս. «Պատահարներ» շարքից
«Մի պառավ չափազանց հետաքրքրությամբ դուրս նայեց պատուհանից, ցած ընկավ ...


15-06-2019
Հովհաննես Մելքոնյան
Իրեն, ինչպես շատերը, ես նույնպես Ռուբենիչ էի ասում. ու ...



15-06-2019
Նոր շունչ տիկնիկագործությանը
Թբիլիսիում բացվել է հայկական տիկնիկային ...

15-06-2019
Շախմատի արքան
Հունիսի 17-ին Տիգրան Պետրոսյանը կդառնար 90 ...

15-06-2019
Մեծագույն խնդիրը գիրք հրատարակելն է
Ծաղկաձորում քննարկվել են երիտասարդ ...

15-06-2019
Պետական պահպանության կարիք կա
Մարտունի-Եղեգնաձոր ճանապարհն անցնում է Գեղհովիտ ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +17... +19
ցերեկը +28... +30

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO