Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

14.11.2019
ՄԱՐԶԵՐ


Սահմանամերձ գյուղերի ոչ սահմանային խնդիրները

Լուծումներ կան, եւ դրանց մի մասը գործնականում կյանքի է կոչվել

Թամարա ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ
t.muradyan@hhpress.am


Սահմանամերձ բնակավայրերի խնդիրները բազմաթիվ են՝ պայմանավորված տարբեր հանգամանքներով։ Եվ այդ ու նաեւ մնացած փոքր համայնքների կապիտալ աշխատանքներ պահանջող խնդիրների լուծումը միայն համայնքային բյուջեի միջոցներով իրականացնելն իրատեսական չէ։ Այդ մասին ի պատասխան «ՀՀ»—ի հարցմանը՝ տեղեկացրել են ՀՀ տարածքային կառավարման եւ զարգացման նախարարությունից։ Ուստի դեռեւս 2006 թվականին կառավարությունը ընդունել է «ՀՀ պետական բյուջեից համայնքներին սուբվենցիաների տրամադրման կարգը հաստատելու մասին» որոշումը։ Պայմանավորված կոնկրետ ծրագրի ոլորտով, առանձնահատկությամբ, աշխարհագրական դիրքով, ինչպես նաեւ տվյալ համայնքի սոցիալ—տնտեսական իրավիճակի վրա այդ ծրագրի ազդեցությամբ՝ պետական բյուջեից համաֆինանսավորվում է համայնքների ենթակառուցվածքների զարգացմանն ուղղված սուբվենցիայի ծրագրերի ընդհանուր արժեքի 30—70 տոկոսի չափով։
Համաձայն կարգի՝ սուբվենցիայի ծրագրային ոլորտներն են՝ բնակավայրի փողոցների կառուցում, նորոգում, ասֆալտապատում, խմելու ջրամատակարարման, ինչպես նաեւ ջրահեռացման համակարգի, ոռոգման համակարգի, փողոցային լուսավորության համակարգի կառուցում, նորոգում, վերականգնվող էներգետիկա, այդ թվում արեւային ֆոտովոլտային կայանների տեղադրում։ Նշված ոլորտների թվին են դասվում նաեւ բնակավայրերի գազաֆիկացումը, մանկապարտեզների կառուցումը, վերակառուցումը, նորոգումը, հասարակական շենքերի կառուցումը, վերանորոգումը, ինչպես նաեւ բազմաբնակարան շենքերի ընդհանուր բաժնային սեփականության գույքի նորոգումը, այգիների, պուրակների կառուցումը, բարեկարգումը, մեքենասարքավորումների ձեռք բերումն ու աղբավայրերի բարեկարգումը կամ փակումը։
Բացի վերը ներկայացված սուբվենցիոն ծրագրերից, մարզերում առաջնահերթ լուծում պահանջող հիմնախնդիրների լուծման ուղղությամբ իրականացվելիք աշխատանքների համար ՀՀ կառավարությունը Հայաստանի տարածքային զարգացման հիմնադրամին գումար է տրամադրում կառավարության պահուստային ֆոնդից։
Իսկ ահա 4 մարզերի 16 համայնքների 38 բնակավայրերի բնակիչներ փոխհատուցում են ստանում մարտական գործողությունների հետեւանքով չօգտագործվող եւ հակառակորդի կողմից հողատարածքների գնդակոծման դեպքեր ունեցող գյուղատնտեսական նշանակության եւ բնակավայրերի բնակելի կառուցապատման հողատարածքների համար վճարման ենթակա հողի հարկի եւ այդ հողերի վրա ունեցած անշարժ գույքի գույքահարկի մասով։ Նշված բնակավայրերում ոռոգման ջրի փոխհատուցումը տրամադրվում է ջրօգտագործողների ընկերությունների սպասարկման տարածքում գտնվող ֆիզիկական եւ իրավաբանական անձանց կողմից օգտագործված ոռոգման ջրի դիմաց տարվա ընթացքում գանձվող վարձավճարների 50 տոկոսի չափով։ Տվյալ բնակավայրերի բնակիչ—բաժանորդները տարեկան հանրագումարային 360 խորանարդ/մ օգտագործած բնական գազի դիմաց եւ տարեկան հանրագումարային 1440 կՎտ/ժ օգտագործած էլեկրաէներգիայի դիմաց եւս ստանում են 50 տոկոսի չափով փոխհատուցում։
Մեկ այլ որոշմամբ էլ սահմանվում են ռմբակոծությունների եւ ռազմական գործողությունների հետեւանքով անհատական բնակարանային ֆոնդի անօթեւան մնացած քաղաքացիներին շուկայից բնակելի տուն (բնակարան) ձեռք բերելու համար անհատույց պետական ֆինանսական աջակցության տրամադրման հիմնական պայմանները։
Այսպես, աջակցության միջոցով բնակելի տներ (բնակարաններ) կարող են ձեռք բերվել Հայաստանի տարածքում ցանկացած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձանցից։ Իսկ աջակցություն ստանալու իրավունք ունեն ռմբակոծությունների հետեւանքով քանդված կամ քանդման ենթակա անհատական բնակարանային ֆոնդի քաղաքացիները, ռազմական գործողությունների հետեւանքով բռնի տեղահանված (Հայաստանի Հանրապետության Գեղարքունիքի մարզի Արծվաշեն գյուղ) քաղաքացիները։ Աջակցության չափը որոշվում է՝ ելնելով աջակցության տրամադրման պահին նախորդող եռամսյակի դրությամբ տվյալ տարածաշրջանում բնակելի տան, բնակարանի ձեւավորված շուկայական միջինացված արժեքից, բայց ոչ ավելի, քան 5 մլն դրամ։
ԱԺ «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Արման Բաբաջանյանը մեզ հետ զրույցում հավատացրեց, որ անլուծելի խնդիրներ չկան, բոլորը լուծելի են։ Պատգամավորն ասում է՝ ինքը կենտրոնացել է հատկապես Վայոց ձորի՝ Նախիջեւանի հետ ուղիղ սահման ունեցող 4 գյուղի վրա։ Խոսքը Խաչիկի, Խնձորուտի, Բարձրունու եւ Նոր Ազնվաբերդի մասին է։
Բաբաջանյանը պատմեց, որ համաձայնության են եկել, որպեսզի զինվորական արտահագուստ արտադրող ձեռնարկությունները հնարավորություն ունենան իրենց արտադրանքի 20 տոկոսի կազմակերպումն իրականացնել սահմանամերձ բնակավայրերում եւ ոչ միայն Վայոց ձորի, այլեւ Տավուշի մարզի։ Ծրագրվում է Տավուշում առնվազն 12 գյուղ ընդգրկել ծրագրում։ Նրա խոսքերով, այդ դեպքում յուրաքանչյուր գյուղում մոտավորապես 8—10 կին զբաղվածություն կունենա. «Մեզ մնում է, որպեսզի ձեռնարկությունների հետ բանակցենք եւ սահմանամերձ բնակավայրերին տրվող հարկային եւ էլեկտրաէներգիայի արտոնությունները կարողանանք հաշվարկել այնպես, որ սահմանամերձ բնակավայրում կազմակերպվող արտադրանքը որեւէ կերպ գնային եւ որակական տարբերություն չունենա հիմնական ծավալներից։ Եվ դա մեզ կարծես թե հաջողվում է»։
Բաբաջանյանն առաջարկել է նաեւ, որպեսզի սահմանամերձ բնակավայրերում տեղակայված բանակային ստորաբաժանումների հացի արտադրությունը կազմակերպվի կոնկրետ տվյալ գյուղերում։ Այս դեպքում եւս տվյալ գյուղի մի քանի կին զբաղվածություն կունենա այդ մասով։ Ասում է՝ առաջարկը ողջունվել է։
«Այս պահին ասֆալտապատման աշխատանքներ են իրականացվում Խաչիկում։ Խնձորուտում առողջապահական խնդիրներ կային՝ ատամների հետ խնդիր կար, եւ կասկածում էին, որ խնդիրը ջրից է։ Նախարարի հետ եմ հանդիպել, պահուստային միջոցներ ենք գտել, եւ ջրագիծը հիմնանորոգվել է»,—նշեց պատգամավորը՝ թվարկելով համայնքների լուծում ստացած նաեւ մյուս խնդիրները։
Նա տեղեկացրեց, որ ծրագրերում փորձում են ներգրավել հատկապես պայմանագրային զինծառայողների կանանց, որպեսզի մարդիկ կայուն եկամտի շնորհիվ գյուղից դուրս գալու ծրագիր չունենան իրենց մտքում. «Եվ դա մեզ հաջողվում է»։
Բայց ՏԿԵ նախարարությունից ասում են, որ գոյություն ունեցող որեւէ ծրագիր չի կարող երաշխավորել, որ սահմանամերձ բնակավայրի բնակիչը չմտածի այդ բնակավայրից այլ բնակավայր տեղափոխվելու մասին, քանի դեռ սահմանամերձ գյուղական բնակավայրի եւ քաղաքային համայնքի՝ առավել եւս մարզկենտրոնի միջեւ առկա է ծառայությունների մատուցման մեծ բաց։

04-09-2019





14-11-2019
Հստակեցվում են նոր ջրամբարներ կառուցելու հիմնավորումները
Ֆինանսական գնահատականները կտրվեն առանձին-առանձին

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Տարածքային կառավարման եւ ...


14-11-2019
Էրդողանի այցը ԱՄՆ հազիվ թե լուրջ ձեռքբերումներ արձանագրի
Թուրքիայի նախագահը Թրամփին կվերադարձնի «վիրավորական» նամակը

Էմմա ԲԵԳԻՋԱՆՅԱՆ
e.begijanyan@hhpress.am


Թուրքիայի ...


14-11-2019
Մենք հարյուր մեկ տարեկան ենք…
Հետաքրքիր մանրամասներ «Արմենպրես» գործակալության «ծննդի» եւ առաջին քայլերի ...


14-11-2019
Առանցքային օրենքի քննարկում տարածքային կառավարման ոլորտում
Նախագիծը մշակվել է հանրային լայն քննարկումների արդյունքում

Լուսինե ՄԽԻԹԱՐՅԱՆ
l.mkhitaryan@hhpress.am




14-11-2019
Բանակցություններ, որ վճռական են որոշ երկրների հետագա քայլերի համար
Տարածաշրջանում հակամարտությունների շղթայական կապ կա

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Երեկվանից ուշադրության ...


14-11-2019
Հստակեցվում են նոր ջրամբարներ կառուցելու հիմնավորումները
Ֆինանսական գնահատականները կտրվեն առանձին-առանձին

Արմենուհի ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
a.melqonyan@hhpress.am


Տարածքային կառավարման եւ ...


14-11-2019
Քիմիան էլ անհրաժեշտություն չէ՞
«Մեռնող» մասնագիտությունների «վերակենդանացման» ուղղությունները

Թամարա ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ
t.muradyan@hhpress.am


Մի շարք մասնագիտություններ ...



14-11-2019
Ծանր լույսը
Նեղվելով իր անհատականության ...

14-11-2019
Հայ բժշկագիտության նորագույն նվաճումը
Բարեհաջող է ընթացել նաեւ լյարդի երկրորդ ...

14-11-2019
Վարդապետի քնարերգությունը Վ. Արծրունու մեկնաբանությամբ
Կոմիտասի ծննդյան 100-ամյակին նվիրված ...

14-11-2019
Հաջողության բանաձեւը՝ համբերատարություն եւ կարգապահություն
Երեւանի Հրանտ Շահինյանի անվան ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +18... +20
ցերեկը +25... +27

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO