Հանրապետություն
Հասարակություն
Ներքին կյանք
Արտաքին քաղաքականություն
Տնտեսություն
Սոցիում
Մշակույթ
Գիտություն
Կրթություն
Առողջապահություն
 
Պաշտոնական
Նախագահ
Ազգային ժողով
Կառավարություն
ԱԳՆ
ՊՆ
Մայր Աթոռ
Այլք...
 
Երևան
Մարզեր
ԼՂՀ
Աշխարհ
Զանազան

05.07.2020
ԵՐԵՎԱՆ


«Ձեւած շապիկներն» այսօր էլ նեղ են Երեւանի ուսերին

Հայոց մայրաքաղաքը մեծանում է էպոսի Դավթի նման

Թամարա ՄՈՒՐԱԴՅԱՆ
t.muradyan@hhpress.am

«Հաղթանակ» զբոսայգուց դիտելիս Երեւանը վարդագույն քարե ծաղիկ է թվում. վարսանդը Լենինի հրապարակն է՝ ծաղկաթերթերի նման բոլորված թաղամասերով։ Եվ այդ ծաղիկը, կարծես, բացվել է կանաչ, հսկայական թաղարի՝ քաղաքը շրջապատող այգիների ու զբոսայգիների մեջ։ Դիմացդ հառնում է Արարատը։ Հայացքդ վարդագույն ալիք տված քաղաքի վրայով սահեցնելով, փնտրում ես Արին—Բերդը, Կարմիր բլուրը, Շենգավիթը, Ծիծեռնակաբերդը...»։
Երեւանցիներն արդեն մոտավոր պատկերացում կազմեցին, թե որ ժամանակների Երեւանի նկարագրությունն է սա։ Իսկ հիմա նույն հատվածից բոլորովին այլ տեսարան է բացվում։ Ու ասել, որ սա նախկինին զիջում է՝ կսխալվենք, որովհետեւ երեւանյան եւ ոչ մի տեսարան չի կարող զիջող լինել, որովհետեւ Երեւանի մասին յուրաքանչյուր բնակիչ իր պատկերացումն ու գնահատականն ունի։ Մեկի համար նոր Երեւանն է գեղեցիկ, մյուսի համար՝ հինը, մեկ այլ՝ արտասահմանից ժամանած երեւանցու համար էլ մեր մայրաքաղաքը նմանվում է եվրոպական քաղաքի։ Քաղաքը ամեն տեսքով էլ հավանողներ ու չհավանողներ ունի։ Միայն թե նոր հարմարությունների կամ էլ անհարմարությունների կողքին աստիճանաբար պատմություն է դառնում երեւանյան «համուհոտը»։ Ցավոք, այսօր երբեմն կողք կողքի ապրող բնակիչները միմյանց չեն ճանաչում։ Մինչդեռ Երեւանի կոլորիտի մի մաս էր հարեւանության շփումը՝ ամենատարբեր դրսեւորումներով՝ մինչեւ անգամ «կոդավորված»։ Ասենք, եթե «պառավոյից» հարվածի ձայն էր գալիս, ուրեմն՝ հարեւանը հաղորդագրություն էր ուղարկում՝ «մեր տուն արի»։ Օրը օր չէր լինում նաեւ առանց պատշգամբային շփումների։ Էլ չենք խոսում երեկոյան ժամերին բակերում աշխուժության մասին։
Նկարագրվածը մեր օրերում, գուցե, անհարմար ու արտասովոր է թվում, բայց նաեւ դրանք են եղել երեւանյան առօրյայի անբաժան մասնիկն ու տարրը։
Այսօր «մայրաքաղաքային սովորությունները» քիչ թե շատ պահպանվում են ծայրամասային թաղամասերում կամ այն շենքերում, որտեղ բնակիչները քիչ են փոխվել։ Ու այդպիսի բակերում հայտնվելով, մանկության, պատանեկության ու երիտասարդության հուշերով չապրել, կարոտ չզգալ հնարավոր չէ։
Բակային խաղերը, մայրաքաղաքի շուկաների թարմ բանջարեղենի բույրն ու իրարանցումը, տանը գտնվող ծնողներին պատուհանի մոտ կանչող երեխաների՝ բակից լսվող ձայները, պատուհաններից պարաններով ներքեւ իջեցվող իրերը եւ, վերջապես, երեւանյան «մոդայիկ» մյուս դրսեւորումներն այդ ժամանակներում երեւանաբնակ համարվողի համար խոսուն հիշողություններ են։
Այսօրվա առօրյան էլ վաղն է նույն ցանկալի հիշողությունը դառնալու ներկայիս երեւանաբնակի համար, որովհետեւ փոխվում են ժամանակները, փոխվում են նաեւ մարդիկ ու առօրյա երեւույթները։ Բացի այդ, այսօր էլ քաղաքը շինհրապարակ է։ Իսկ յուրաքանչյուր նոր շենք իր նոր բնակիչներով նոր սովորույթների ձեւավորման առիթ է դառնում։ Ու թե շինհրապարակի վերջնարդյունքը որքանով է քաղաքը մոտեցնում թամանյանական նախագծին ու պատկերացումներին կամ հեռացնում թամանյանական նախագծից ու պատկերացումներից՝ կարծիքներն ու տեսակետները տարբեր են։ Մի բան է հստակ՝ թամանյանական Երեւանը Դավթի պես է մեծացել։ Մարտիրոս Սարյանն իր հուշերում գրել է. «Երբ ծնվում էր այս նոր քաղաքը, ես ներկա էի։ Այն ծնվում էր թղթի վրա, իսկ ինչ ստեղծվում է թղթի վրա, ես նրան հավատում եմ, որովհետեւ նկարիչ եմ։ Նստել էի Թամանյանի կողքին, իսկ նա գծում ու ասում էր.
—Մարտիրոս, այստեղ համալսարանական թաղամաս է լինելու, այստեղ՝ հրապարակ։
Մոտ 40 տարի առաջ էր՝ գծագրում էր ու պատմում, իսկ ես չէի պատկերացնում, որ այդ ամենն այսքան շուտ կիրականանա եւ այն էլ բազմապատկված, աներեւակայելի մեծությամբ։ Ինքը՝ Թամանյանն էլ չէր պատկերացնում։ Նոր Երեւանի համար ձեւած բոլոր շապիկները հանկարծ նեղ եկան նրա ուսերին, պատռվեցին։ Էպոսի Դավթի նման էր մեծանում քաղաքը՝ օր օրի, ժամ առ ժամ»։

05-09-2019





04-07-2020
Ջրերի որակի մոնիտորինգի նոր դիտացանց է առաջարկվում
Եվ մակերեւութային ջրերում էլ թունաքիմիկատների դիտարկման կարիք կա



04-07-2020
ՀՀ ոչ մի բուժհաստատություն չպետք է անմասն մնա համավարակի դեմ պայքարից
Մասնագետը հորդորում է մահճակալային ֆոնդն ավելացնել

ՀՀ-ում նոր ...


04-07-2020
Հայաստանում հաստատվել է COVID-19-ի 580 նոր դեպք, առողջացել է 451 քաղաքացի
Հայաստանում հուլիսի 4-ի ժամը 11:00-ի դրությամբ հաստատվել է կորոնավիրուսային ...


04-07-2020
Ծնողների օրհնության ուժը երեխաների կյանքում
Աստվածաշնչում բազմիցս կոչ է արվում աղոթել։ Դա չի նշանակում, ...


04-07-2020
ՀՀ ոչ մի բուժհաստատություն չպետք է անմասն մնա համավարակի դեմ պայքարից
Մասնագետը հորդորում է մահճակալային ֆոնդն ավելացնել

ՀՀ-ում նոր ...


04-07-2020
Պոեզիան՝ որպես աղոթք եւ հոգու ժամանակ
«Քի՜չ մըն ալ դեռ, ա՜հ, շողա՜, շողա՜, բարի՜ ...


04-07-2020
Ամենածիծաղելի ողբերգակը
«Ինձի ձեռ չտաս՝ Աստծուն կըսեմ...» («Հին օրերի երգը»)




04-07-2020
Կենսոլորտը պետք է պաշտպանվի
Մարդն ինչպես է հարաբերվում մայր բնության ...

04-07-2020
Մհեր Մկրտչյան փառահեղ լեգենդը
Նրա արվեստում որտեղ է վերջանում ...

04-07-2020
Էրդողանի հերթական ոտնձգությունը
Նրա ձգտումը՝ վերանայելու տաճարի ...

04-07-2020
Աննախադեպ կոռուպցիոն բացահայտում հայկական ֆուտբոլում
Նախօրեին Հայաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի գործկոմը ...
USD
EURO
RUR
GEL
Եղանակը Երևանում
գիշերը +17... +19
ցերեկը +30... +32

Մեր մասին
Կապ
   Արխիվ

© 2006 Copyright Hayastany Hanrapetutyun daily © 2006 Design and development by WEBMAKER STUDIO